
بیبیسی نوشت: ایران از زمان آغاز جنگ به ۲۰ سایت نظامی آمریکا آسیب وارد کرده است؛ این موضوع بر اساس تصاویر ماهوارهای و ویدئوهایی که تحلیل شدهاند، نشان میدهد که دامنه این حملات احتمالاً بسیار گستردهتر از آن چیزی است که بهصورت عمومی اعلام شده است.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: ایران از پایان ماه فوریه تاکنون تأسیسات کلیدی در هشت کشور خاورمیانه را هدف قرار داده و میلیونها دلار خسارت به سامانههای پیشرفته پدافند هوایی، هواپیماهای سوخترسان و رادارها وارد کرده است.
تهران در واکنش به حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و لبنان طی سه ماه گذشته، هم پایگاههای آمریکایی و هم تأسیسات نظامی مشترک را هدف قرار داده است.
در حالی که کاخ سفید بارها ادعا کرده که توان نظامی ایران تقریباً بهطور کامل از بین رفته است، تحلیلگران میگویند خسارتهای مشاهدهشده در تأسیسات آمریکا نشان میدهد حملات متقابل تهران دقیقتر و گستردهتر از آن چیزی بوده که مقامهای آمریکایی پیشتر اذعان کردهاند.
یک مقام دفاعی آمریکا از اظهار نظر خودداری کرد و دلیل آن را «ملاحظات امنیت عملیاتی» عنوان کرد.
ایالات متحده تلاش کرده است تحلیلهای ماهوارهای از این درگیری را محدود کند و از شرکت «پلنت» (Planet)، یکی از تأمینکنندگان اصلی تصاویر ماهوارهای، خواسته است که محدودیتی «نامحدود» بر انتشار تصاویر جدید از ایران و بخش بزرگی از خاورمیانه اعمال کند. این شرکت این اقدام را با این استدلال توجیه کرده که نمیخواهد تصاویرش «توسط بازیگران متخاصم برای هدف قرار دادن نیروها و غیرنظامیان متحد و شریک ناتو» مورد استفاده قرار گیرد.
بیبیسی با استفاده از تصاویر ماهوارهای سایر ارائهدهندگان بینالمللی و همچنین تصاویر قدیمیتر شرکت پلنت، خسارتهای ناشی از حملات ایران را ردیابی کرده است. این تأسیسات در عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، کویت، عراق، اردن، بحرین و عمان قرار دارند. تعداد واقعی پایگاههای آسیبدیده ممکن است بیشتر باشد و برخی تحلیلگران شمار آنها را تا ۲۸ پایگاه برآورد کردهاند.
در میان تجهیزات ارزشمند آسیبدیده، سه سامانه پیشرفته ضد موشک بالستیک در پایگاههای هوایی الرویس و السدر در امارات متحده عربی و پایگاه هوایی موفق السلطي در اردن قرار دارند.
آمریکا تنها هشت سامانه «تاد» را در اختیار دارد که در پایگاههای مختلف جهان مستقر هستند و ساخت هر یک از آنها حدود یک میلیارد دلار (۷۶۶ میلیون پوند) هزینه دارد. هر سامانه به حدود ۱۰۰ نیروی نظامی برای بهرهبرداری نیاز دارد و هر موشک رهگیر آن حدود ۱۲.۷ میلیون دلار هزینه دارد.
دریاسالار مارک ملت، رئیس پیشین نیروهای دفاعی ایرلند، گفت که این سامانهها هسته اصلی یک شبکه دفاعی منطقهای «بسیار پیچیده» هستند که «بهسرعت یا بهآسانی قابل جایگزینی نیستند.»
تحلیل کارشناسان از تصاویر ماهوارهای نشان میدهد حملات ایران همچنین بهشدت هواپیماهای سوخترسان و شناسایی آمریکا را در پایگاه هوایی پرنس سلطان در عربستان سعودی هدف قرار داده است؛ بهگونهای که هواپیماهای آسیبدیده و دهانههای ناشی از انفجار بهوضوح قابل مشاهده هستند.
یکی از هواپیماها توسط تحلیلگر شرکت MAIAR بهعنوان هواپیمای شناسایی E-3 Sentry شناسایی شده است. رسانههای آمریکایی گزارش دادهاند که جایگزینی آن ممکن است تا ۷۰۰ میلیون دلار هزینه داشته باشد.
در نقاط دیگر، حملات ایران پایگاه هوایی علی السالم و اردوگاه عریفجان در کویت را نیز هدف قرار داده است. تحلیلگران MAIAR در تصاویر ماهوارهای این پایگاه، انبارهای سوخت، آشیانههای هواپیما و محلهای اسکان نیروها را که نابود شدهاند شناسایی کردهاند. این پایگاه در طول جنگ چندین بار مورد حمله قرار گرفته است.
همچنین شرکت اطلاعات دفاعی Janes اعلام کرده است که در اردوگاه عریفجان خسارت گستردهای به تجهیزات ارتباطات ماهوارهای وارد شده است.
میزان دقیق خسارت واردشده به تأسیسات آمریکا بهسختی قابل محاسبه است، اما برآورد پنتاگون در ماه مه هزینه کلی «عملیات خشم حماسی» را ۲۹ میلیارد دلار اعلام کرده است؛ بخش عمدهای از این مبلغ احتمالاً صرف تعمیر یا جایگزینی تجهیزات نابودشده در جنگ خواهد شد. دموکراتها معتقدند این رقم کمتر از واقعیت است.
این گزارش همچنین اعلام میکند که از ماه فوریه تاکنون دستکم ۴۲ فروند هواگرد، از جمله جنگندههای F-15 و F-35، تعداد ۲۴ پهپاد MQ-9 Reaper و یک هواپیمای تهاجمی A-10 نابود یا آسیب دیدهاند.
در مقایسه با تجهیزات گرانقیمت ارتش آمریکا، گزارش شده است که ایران در حملات خود در سراسر خاورمیانه از پهپادهای ارزانقیمت و بهآسانی قابل جایگزین استفاده کرده است.
کارشناسانی که با BBC Verify گفتوگو کردهاند، میگویند تاکتیکهای ایران در طول جنگ تکامل یافته است؛ از حملات گسترده موشکی به شهرها و پایگاهها در سراسر خاورمیانه به حملات دقیقتر و هدفمندتر تغییر کرده است.
دکتر کلی گریِکو، تحلیلگر اندیشکده آمریکایی استیمسون سنتر، گفت: «حملات اولیه ایران برای ایجاد حجم آتش طراحی شده بود؛ موجهای عظیمی که هدفشان غلبه بر سامانههای دفاع موشکی و هوایی از طریق تعداد بسیار زیاد موشکها و پهپادها بود.»
او افزود: «اما ظرف چند روز، ایران به حملات کوچکتر و دقیقتر روی آورد؛ موشکها و پهپادهای باقیمانده را برای اهداف خاص و با ارزش بالا حفظ کرد و آتش خود را بر نقاطی متمرکز ساخت که حتی اصابتهای نزدیک نیز میتوانست خسارت قابل توجهی ایجاد کند.»
یکی از تحلیلگران MAIAR گفت که ارتش آمریکا «در اوایل جنگ تا حدی دچار خوشبینی و بیاحتیاطی شده بود» و نتوانست هواپیماهای خود را از برد پهپادها و موشکهای ایران خارج کند، در حالی که تاکتیکهای تهران در حال تغییر بود. او افزود که در مورد پایگاه هوایی پرنس سلطان، این تأسیسات پیش از نابودی هواپیماها نیز مورد حمله قرار گرفته بود.
دکتر گریِکو هشدار داد که اگر آتشبس شکننده میان آمریکا و ایران فروبپاشد و درگیریها از سر گرفته شود، خسارتهای موجود به پایگاههای آمریکا نشان میدهد که تأسیسات نظامی در سراسر خلیج فارس همچنان آسیبپذیر خواهند بود.
او گفت: «این درگیری ذخایر سامانههای دفاع هوایی آمریکا و شرکای آن را با سرعت قابل توجهی مصرف کرده است.» و افزود:
«هیچ راه سریعی برای جایگزینی این ذخایر وجود ندارد؛ بنابراین هر حمله جدید ایران با تنها بخشی از تعداد رهگیرهایی مواجه خواهد شد که در آغاز جنگ در دسترس بودند.»

