پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) : بلومبرگ نوشت: جناحهای تندرو ونزوئلا و نیروهای مخالف دولت، هر دو، از دلسـی رودریگز، رئیسجمهور موقت، به دلیل موافقت با اعطای دسترسی انحصاری به منابع ارزشمند نفتی کشور به ایالات متحده انتقاد کردهاند. ممکن است رودریگز روی این حساب کرده باشد که توافق با دونالد ترامپ راه او برای تحکیم بیشتر قدرتش باشد.
به گزارش «انتخاب»؛ در ادامه این مطلب آمده است: یکی از مزایای احتمالی این توافق برای رودریگز این است که اگر توافق واگذاری کنترل اکثریت بر ۶۵ میلیارد بشکه نفت خام ونزوئلا به آمریکا، انگیزه دولت ترامپ برای فشار جهت برگزاری سریع انتخابات را کاهش دهد، میتواند به نفع او تمام شود.
«این توافق میتواند برای دلسـی مفید باشد، تا جایی که تعهد ترامپ به همکاری با او را تقویت کند و در نتیجه احتمالاً انگیزهها برای حرکت سریع به سمت برگزاری انتخابات جدید را کاهش دهد.» این را ریسا گِرایس-تاگور، مدیر بخش آمریکای لاتین در گروه اوراسیا، گفت. او افزود: «دقیقاً به همین دلیل است که مخالفان تا این اندازه ناراحت هستند.»
با این حال، با توجه به دههها ملیگرایی ضدآمریکایی در ونزوئلا، این خطر نیز وجود دارد که توافق مذکور نتیجه معکوس داشته باشد و به یک بار سیاسی برای رودریگز تبدیل شود.
حامیان چاویسم، جنبش سیاسی بنیانگذاریشده توسط هوگو چاوز، رئیسجمهور فقید ونزوئلا، که یکی از پایههای آن کنترل دولتی بر صنعت نفت این کشور بوده است، نیز دلایل خودشان را برای خشمگین بودن از رودریگز دارند.
هر دو جریان انتقادی بلافاصله پس از اعلام توافق در واشنگتن در اواخر روز جمعه، در شبکههای اجتماعی واکنش نشان دادند. برخی کاربران رودریگز را متهم کردند که نفت کشور را واگذار کرده است، در حالی که برخی دیگر پرسیدند چرا ترامپ و رودریگز، توافق اقتصادی را با تعهداتی درباره انتخابات یا گذار دموکراتیک همراه نکردهاند.
گِرایس-تاگور گفت: «اما این توافق از نظر سیاسی برای دلسـی نیز چالشبرانگیز است، زیرا مسئله ملیگرایی در حوزه منابع طبیعی بسیار حساس است و این تصور وجود دارد که او با واگذاری منابع ارزشمند، به اصول چاویسم خیانت کرده است.»
به گفته افرادی که از موضوع اطلاع دارند، این توافق بدون مشارکت مخالفان ونزوئلا مذاکره شده است. آنها گفتند ماریا کورینا ماچادو، برجستهترین رهبر مخالفان، در این مذاکرات مشارکتی نداشته است.
در جریان کارزار انتخابات ریاستجمهوری ونزوئلا در سال ۲۰۲۴، این رودریگز بود ــ که در آن زمان متحد نیکلاس مادورو، رئیسجمهور سابق، بود ــ که ماچادو را متهم کرد از «اربابان» خود در آمریکا دستور میگیرد و با هدف رسیدن به ریاستجمهوری وارد رقابت شده تا بتواند نفت ونزوئلا را واگذار کند.
اکنون خود رودریگز با حملاتی مشابه روبهرو شده است.
بر اساس گفتگوهای متنی که شرکتکنندگان در اختیار گذاشتهاند، چاویستهای تندرو نسبت به اعلام توافق روز جمعه خشمگین شدند. آنها درباره قانونی بودن این توافق پرسش کردند و در پستهایی در شبکههای اجتماعی، آن را نوعی چشمپوشی از حاکمیت کشور توصیف کردند. برخی نیز گفتند ونزوئلا عملاً تحت تهدید آمریکا مجبور شده نفت خود را واگذار کند.
این توافق در مقطع حساسی برای رودریگز حاصل شده است؛ محبوبیت او پس از آنکه واکنش دولتش به دو زمینلرزه مرگبار در ماه ژوئن ــ که بیش از ۶۵۰۰ نفر را کشت ــ کند تلقی شد، در نظرسنجیها کاهش یافته است.
این وضعیت میتواند تلاش او برای ایجاد توازن میان رابطهای که هر روز به واشنگتن نزدیکتر میشود و جنبشی سیاسی که طی دههها بر ملیگرایی در حوزه منابع طبیعی و مقاومت در برابر نفوذ آمریکا بنا شده است، پیچیده کند.
تا پیش از این، اهرم فشار عظیم ترامپ بر رودریگز را میشد ابزاری برای گرفتن امتیازات سیاسی از دولت او دانست. مذاکرات اخیراً شروع به ارائه نتایج ملموس کردهاند؛ از جمله تصویب اولیه اصلاحات مورد حمایت آمریکا در مجلس ملی ونزوئلا برای تغییر روند انتخاب قضات دیوان عالی.
اما توافق نفتی، سناریوی متفاوتی را پیش روی دو طرف قرار میدهد؛ سناریویی که در آن شرکتها و سرمایهگذاران آمریکایی و در نهایت دولت واشنگتن، به ثباتی که رودریگز فراهم میکند، منافع اقتصادی پیدا خواهند کرد.
بنیگنو آلارکون، تحلیلگر سیاسی، گفت با تعهد شرکتهای آمریکایی به سرمایهگذاری میلیاردها دلار در ونزوئلا، آمریکا ممکن است بهتدریج از حمایت از «گذار همراه با ثبات» به سمت اولویت دادن به «ثباتی که گزینه گذار را حفظ میکند» حرکت کند.
کاهش تحریمها راه را برای توافقهای نفتی ونزوئلا باز میکند
برخی اعضای حزب ماچادو از هماکنون این پرسش را مطرح کردهاند که آیا هر توافقی که رودریگز امضا کند، در صورت وقوع یک گذار سیاسی در آینده، اعتبار خود را حفظ خواهد کرد یا خیر.
خوزه آمالیو گراترول، عضو حزب «ونته» متعلق به ماچادو، گفت: «هر چیزی که دلسـی رودریگز امضا کرده باشد، مطلقاً هیچ اعتباری ندارد. ممکن است او آن را با دونالد ترامپ امضا کرده باشد، اما این توافق هرگز معتبر نخواهد بود، زیرا او فاقد مشروعیت اصیل است.»
فرانسیسکو مونالدی، مدیر سیاستگذاری انرژی آمریکای لاتین در مؤسسه سیاست عمومی بیکر دانشگاه رایس در هیوستون، درباره شرایط اقتصادی اعلامشده از سوی رودریگز ابراز تردید کرد و گفت نبود شفافیت درباره سیاست نفتی ونزوئلا «بسیار نگرانکننده» است.
مونالدی گفت رقم ۲۰۹ میلیارد دلار مالیات که رودریگز گفته است این پروژهها ایجاد خواهند کرد، معادل حدود ۳.۲۰ دلار به ازای هر بشکه از ۶۵ میلیارد بشکه نفتی است که این توافق دربرمیگیرد. او افزود اگر این رقم نشاندهنده درآمد اسمی حاصل از مالیات در طول عمر پروژهها باشد، ارزش فعلی آن حتی کمتر خواهد بود.
رودریگز ممکن است با چالش ناخوشایندتری از سوی حامیان چاویسم نیز روبهرو شود.
ویلیان رودریگز، قانونگذار سابق چپگرا، در انتقادی تند از توافق با ترامپ، به هوگو چاوز، که در سال ۲۰۱۳ درگذشت، استناد کرد. او به نقل از چاوز گفت: «نفت مال ماست و با آن میهن خود را بازپس گرفتیم.»
ویلیان رودریگز گفت: «این توافق دقیقاً عکس این کار را انجام میدهد: میهن را واگذار میکند و از سرنوشت ملی ما چشم میپوشد. هیچ راهی برای بزک کردن آن وجود ندارد.»