جنگ سوم و تجاوز نظامی اخیر آمریکا به ایران وارد روز هشتاد و چهارم شد. در حالی که از روز آتش بس نقض شده میان دو کشور ۱۷۹ روز میگذرد، رویترز به نقل از منابع آگاه مدعی شده که مقامهای ایرانی در محافل خصوصی، موفقیت تلاشهای دیپلماتیک را بعید میدانند و در صورت ازسرگیری حملات نظامی گسترده آمریکا، خود را برای پاسخی گستردهتر و قدرتمندتر آماده میکند که ممکن است مناطقی خارج از خاورمیانه را هم دربربگیرد.
تحولات مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز گذشته را از لینک زیر بخوانید:
اخبار مربوط به روز هشتاد و چهارم جنگ سوم و روز صد و هفتاد و نهم آتش بس (۱۱ مهر ۱۴۰۵) به شرح زیر است:
خبرگزاری وام نوشت: دادستان کل امارات میگوید کمک خلبان پرواز فلای دبی به دنبال انجام اقدامی تروریستی بوده است.
به گزارش انتخاب، دادستان کل امارات گفت: تحقیقات درباره حادثه پرواز فلایدبی نشان داده است که کمکخلبان برای اجرای یک عملیات تروریستی اقدام کرده است.
وی افزود: کمکخلبان با تبر اضطراری به خلبان پرواز فلایدبی حمله کرده و تلاش کرده کنترل تجهیزات هدایت هواپیما را به دست بگیرد.
ایبیسی نیوز نوشت: کمکخلبان هواپیمای فلایدبی که گفته میشود روز چهارشنبه به کاپیتان هواپیما حمله کرده و قصد داشته پروازی عازم اسرائیل را سرنگون کند، تبعه عمان است و پیشتر پس از آنکه بهعنوان یک خطر امنیتی شناسایی شد، از پرواز برای شرکت عمانایر تعلیق شده بود؛ این موضوع را مقامهای ارشد اطلاعاتی و انتظامی گفتهاند.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: چندین منبع آگاه از تحقیقات، مظنون این حمله را حمام الحَمّامی، ۲۹ ساله، معرفی کردهاند.
این مقامها گفتند الحَمّامی در سال ۲۰۲۴، زمانی که بهعنوان کمکخلبان کارآموز در عمانایر فعالیت میکرد، در اختیار داشتن موارد و مطالب افراطگرایانه در مورد او شناسایی شد. به گفته منابع، با این حال به او اجازه داده شد به همکاری خود با این شرکت هواپیمایی، اما در یک سمت اداری، ادامه دهد.
مقامهایی که در حال تحقیق درباره این حادثه هستند، همچنان در تلاشاند مشخص کنند چگونه فرد مظنون پس از آن ماجرا بار دیگر اجازه پرواز برای فلایدبی را پیدا کرد و چگونه بهعنوان کمکخلبان در کابین هواپیمایی قرار گرفت که عازم اسرائیل بود.
گفته میشود الحَمّامی ــ که روز پنجشنبه از عربستان سعودی به امارات متحده عربی منتقل شد ــ با مقامهای تحقیقکننده «همکاری میکند» و طبق گفته منابعی که در جریان تحقیقات قرار گرفتهاند، اظهار کرده هدفش این بوده که هواپیما را در اسرائیل سقوط دهد.
فلایدبی روز جمعه در بیانیهای که به نقل از مدیرعامل این شرکت منتشر شد، اعلام کرد بنا بر درخواست مقامها، پروازهای این شرکت به تلآویو تا اطلاع ثانوی بهطور موقت تعلیق شده است. این شرکت همچنین اعلام کرد که «تحقیقات رسمی و کاملی به رهبری مقامهای ذیربط در حال انجام است و فلایدبی بهطور کامل از آن حمایت میکند.»
از وقوع یک فاجعه جلوگیری شد؛ زمانی که کاپیتان سْمیت مچچار با مهاجم درگیر شد و تعدادی از مسافران نیز فرد مهاجم را مهار و روی زمین محدود کردند؛ این مهاجم هواپیما را وارد یک شیرجه سریع کرده بود.
یک فروند بوئینگ ۷۳۷ مکس ۸ متعلق به فلایدبی، هنگام آماده شدن برای فرود در فرودگاه بنگوریون اسرائیل در شهر لود، ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶.
یکی از مسافران، یانیو هایون، لولهکش اسرائیلی، گفت برای ثابت نگه داشتن هواپیما، کنترلهای آن را به عقب کشید تا اینکه خلبان سومی که در بخش مسافران حضور داشت، کنترل هواپیما را در دست گرفت. این پرواز در نهایت در تبوک عربستان سعودی به سلامت فرود آمد.
یکی دیگر از مسافرانی که به سمت جلوی هواپیما دوید، دکتر شوتا موسایف، در مصاحبهای با ایبیسی نیوز در همین هفته گفت مهاجم ــ که در بیرون کابین خلبان، خونآلود و مهار شده بود ــ به او گفته است که اهل عمان است.
موسایف گفت مظنون در مقطعی از او خواسته است که او را بکشد.
موسایف گفت: «گفت: خواهش میکنم من را بکش، خواهش میکنم من را بکش.»
نتانیاهو در ویدئویی که دفتر او منتشر کرد، گفت: «او آمده بود تا هواپیما را همراه با تمام مسافرانش سقوط دهد. ما در حال بررسی این موضوع هستیم که آیا او اعزام شده بود یا خیر، و هر کسی که او را اعزام کرده باشد، بهای بسیار سنگینی خواهد پرداخت.»
نتانیاهو همچنین بار دیگر از هایون و دیگر مسافرانی که مانع وقوع حادثه شدند، تمجید کرد و اقدام آنان را مانع از وقوع «فاجعهای مانند ۱۱ سپتامبر» دانست.
یک صفحه اینترنتی بسیار مختصر حاوی اطلاعات زندگینامهای که تصور میشود متعلق به مظنون باشد، نشان میدهد که او در یک دانشگاه بریتانیایی مدیریت هوانوردی و در یک دانشگاه استرالیایی مهندسی تحصیل کرده است.
یک منبع در دانشگاه باکینگهامشر نیو تأیید کرد که الحَمّامی یک دوره آموزش از راه دور سهساله را به پایان رسانده و در سال ۲۰۲۳ مدرک مدیریت هوانوردی دریافت کرده است. این منبع تأکید کرد که الحَمّامی در این دانشگاه هیچگونه آموزش خلبانی ندیده است.
یک نماینده دانشگاه در استرالیا از اظهارنظر خودداری کرد و درخواست ایبیسی نیوز را به پلیس فدرال استرالیا ارجاع داد
آمریکا و نزدیک به ۵۰ متحد دیگر آن در بیانیهای مشترک به مناسبت نخستین سالگرد اجرای سازوکار موسوم به «مکانیسم ماشه» مدعی شدند مسئولیت بازگشت تحریمها علیه ایران متوجه تهران است.
بر اساس اعلامیه درج شده در وبسایت وزارت امور خارجه آمریکا، این بیانیه روز جمعه دوم اکتبر با امضا از سوی اعضای به اصلاح «ابتکار امنیت مقابله با اشاعه» منتشر شده است. آمریکا، انگلیس، فرانسه، آلمان و دهها کشور دیگر از جمله امضاکنندگان آن هستند.
در این بیانیه ادعا شده که ۶ قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد — ۱۶۹۶ (۲۰۰۶)، ۱۷۳۷ (۲۰۰۶)، ۱۷۴۷ (۲۰۰۷)، ۱۸۰۳ (۲۰۰۸)، ۱۸۳۵ (۲۰۰۸) و ۱۹۲۹ (۲۰۱۰) — در ۲۷ سپتامبر ۲۰۲۵ (پنجم مهر ۱۴۰۴) پس از تکمیل فرآیند موسوم به «ماشه» بازگشته و به اجرا درآمدهاند.
در بیانیه ادعا شده که فرانسه، آلمان و انگلیس این فرایند را در پاسخ به آنچه «عدم پایبندی مستمر و قابلتوجه تهران به تعهدات هستهای خود ذیل برجام» خوانده شده، آغاز کردهاند.
کشورهای امضاکننده این بیانیه گفتهاند به اجرای محدودیتهای مرتبط با قطعنامههای بازگشته با استناد به «بیانیه اصول ممانعت» سال ادامه خواهند داد.
آنها همچنین مدعی شدهاند مطابق با تعهدات خود، اقداماتی را برای جلوگیری از تأمین، فروش یا انتقال اقلام، مواد، تجهیزات، کالاها و فناوریهایی که به گفته آنها میتواند در فعالیتهای هستهای حساس یا توسعه سامانههای حمل سلاح هستهای مؤثر باشد، به ایران اتخاذ و محدودیتهای مربوط به تأمین، فروش یا انتقال سلاح و مهمات مرتبط به ایران یا از ایران را حفظ می کنند.
در بخش دیگری از این بیانیه، کشورهای امضاکننده چهار تعهد مشخص را اعلام کردهاند: اتخاذ اقدامات مؤثر برای جلوگیری از فروش، تأمین و انتقال مستقیم یا غیرمستقیم اقلامی که به گفته آنها میتواند به سلاحهای کشتار جمعی، سامانههای حمل آن (از جمله پهپادها) و مواد مرتبط کمک کند؛ اتخاذ رویههای تسهیلشده برای تبادل سریع اطلاعات میان شرکای «ابتکار امنیت مقابله با اشاعه» درباره آنچه «فعالیتهای اشاعهای ایران» خوانده شده؛ بازنگری مستمر در اختیارات قانونی ملی برای تضمین اثربخشی اقدامات؛ و اتخاذ اقدامات مشخص مناسب در حمایت از تلاشهای بازدارندگی مرتبط با آنچه «فعالیتهای اشاعهای ایران» نامیده شده است.
این بیانیه همچنین از تحریمهای آمریکا علیه ایران با عنوان «عملیات طرد اقتصادی» حمایت کرده و از همه کشورهای عضو سازمان ملل خواسته است این قطعنامهها را اجرا کنند.
در ادامه، کشورهای امضاکننده با تکرار ادعاهای همیشگی درباره برنامه هستهای ایران، از تهران خواستند به تعهدات خود در زمینه عدم اشاعه بازگردد، با آژانس بینالمللی انرژی اتمی همکاری کامل کند و نگرانیهای ادعایی جامعه بینالمللی را برطرف سازد.
اکسیوس نوشت: سه مقام آمریکایی گفتند که شماری از ارشدترین اعضای کابینه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز جمعه برای ساعتها در کمپ دیوید گرد هم آمدند تا درباره گامهای بعدی در جنگ ایران و همچنین درگیری میان عربستان سعودی و انصارالله در یمن گفتوگو کنند.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: چرا مهم است: این نشست بسیار غیرمعمول از سوی دولت ترامپ اعلام نشده بود. آخرین بار که نشستی مشابه برگزار شد، ژوئن ۲۰۲۵ بود؛ تنها چند روز پیش از آنکه اسرائیل جنگ با ایران را آغاز کند.
پشت پرده: به گفته این مقامها، ریاست نشست بر عهده جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، بود.
از دیگر شرکتکنندگان میتوان به مارکو روبیو، وزیر امور خارجه؛ پیت هگست، وزیر دفاع؛ استیو ویتکاف، فرستاده کاخ سفید؛ جان رتکلیف، رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا)؛ و ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، اشاره کرد.
یکی از این مقامها گفت: «درباره برخی مسائل تصمیمگیری شد یا دستکم بهطور عمیق مورد بحث قرار گرفت»، و منظورش بحران خاورمیانه بود.
کاخ سفید از اظهارنظر درباره این نشست خودداری کرد.
خبر اصلی: در حالی که مذاکرات به بنبست رسیده است، دونالد ترامپ در حال بررسی ازسرگیری عملیات نظامی گسترده علیه ایران است.
ترامپ روز پنجشنبه گفت: «حالا باید تصمیم بگیرم: یا ایران توافق را امضا میکند، یا دیگر وجود نخواهد داشت.»
همزمان، از ترامپ خواسته میشود به عملیات نظامی برنامهریزیشده عربستان سعودی علیه انصارالله در یمن بپیوندد.
عربستان سعودی از رئیسجمهور آمریکا میخواهد حملات هوایی علیه نیروهای انصارالله انجام دهد. ترامپ تاکنون تمایل چندانی به انجام این حملات نداشته است، اما مقامهای آمریکایی میگویند ممکن است نظر او تغییر کند.
آنچه ترامپ میگوید: بعدازظهر جمعه، در حالی که مشاوران او در کمپ دیوید حضور داشتند، خبرنگاران از ترامپ پرسیدند گام بعدی او درباره ایران چه خواهد بود.
ترامپ پاسخ داد: «اگر به شما میگفتم، یک خبر بزرگ داشتید. اما خواهید دید. اوضاع خیلی خوب پیش میرود. ایران وضعیت خوبی ندارد.»
سازمان تجارت دریایی بریتانیا خبر داد که یک نفتکش در ۴ مایل دریایی شرق عمان، هنگام عبور از تنگه هرمز هدف اصابت یک پرتابه قرار گرفته است.
به گزارش انتخاب، سازمان تجارت دریایی بریتانیا میگوید: ناخدای یک نفتکش که در فاصله ۴ مایل دریایی از شرق عمان قرار دارد، گزارش داده است که روز جمعه هنگام عبور از تنگه هرمز، از سمت بندر مورد اصابت یک پرتابه قرار گرفته است.
این سازمان افزود: خدمه در سلامت هستند و هیچ گونه آسیب زیستمحیطی گزارش نشده است.
دونالد جی ترامپ رئیسجمهور ایالات متحده مدعی شد که جنگ او علیه ایران خیلی زود پایان خواهد یافت.
به گزارش انتخاب، ترامپ ادعا کرد: جنگ ایران به زودی پایان خواهد یافت، چه از طریق توافق و چه از طریق اقدام نظامی. اگر دروغ بگویم، به من میگویند پینوکیو. من دروغ نمیگویم!
وی افزود: در انتخابات میاندورهای به پیروزی قاطع دست خواهیم یافت. به زودی ذخایر استراتژیک نفت خود را پر خواهیم کرد.
ترامپ دربارهی ایران ادعا کرد: ایران یک دور دوم کوچک برای کسانی که میخواستند رئیس جمهور شوند، داشت و هیچ شرکتکنندهای وجود نداشت! همه گفتند: «من نمیخواهم.»
رئیسجمهور آمریکا اضافه کرد: دموکراتها حقهباز هستند. آنها دروغ میگویند. ما هیچ کاری جز پایین آوردن قیمتها نکردهایم، و وقتی جنگ با ایران تمام شود، که خیلی زود خواهد بود... قیمت نفت به شدت کاهش خواهد یافت.
ترامپ در خصوص گام بعدی در قبال ایران مدعی شد که خواهید دید؛ اوضاع خیلی خوب پیش میرود.
به گزارش «انتخاب» خبرنگار از ترامپ پرسید: گام بعدی شما در قبال ایران چیست؟
رئیس جمهور امریکا پاسخ داد: خب، اگر به شما میگفتم، خبر مهمی داشتید، درست است؟ اما خواهید دید؛ اوضاع خیلی خوب پیش میرود. ایران وضعیت خوبی ندارد.