پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) : فایننشال تایمز نوشت: شرکتهای هواپیمایی جهان خود را برای مواجهه با فشارهای مالی آماده میکنند که ممکن است سالها ادامه یابد. این وضعیت در پی تداوم افزایش قیمت سوخت هواپیما بهدلیل جنگ ایران و در شرایطی شکل گرفته است که نگرانیها درباره توان مسافران برای تحمل افزایش بیشتر قیمت بلیتها و کاهش تقاضا در نتیجه فشارهای تورمی بر درآمد خانوارها افزایش یافته است.
به گزارش انتخاب، مدیران ارشد صنعت هوانوردی انتظار دارند هزینههای سوخت برای مدتی طولانیتر از پیشبینیهای قبلی بالا بماند؛ زیرا امیدها به کاهش قیمتها پس از جهش اولیه ناشی از بستهشدن تنگه هرمز از بین رفته است.
این مدیران هشدار دادهاند که تداوم فشارهای مالی ممکن است شرکتهای هواپیمایی را وادار کند بار دیگر قیمت بلیتها را افزایش دهند، برنامههای بلندمدت توسعه خود را محدود کنند و تعداد هواپیماهای فعال را کاهش دهند. این صنعت همزمان با خطر افزایش هزینهها و تضعیف تقاضا روبهروست.
لوئیس رودریگز، مدیرعامل شرکت هواپیمایی پرتغالی «تاپ» (TAP)، گفت این صنعت ممکن است با دورهای دشوار به مدت سه تا پنج سال مواجه شود. او توضیح داد که تقاضا همچنان قوی است، اما توان شرکتها برای ادامه افزایش قیمتها محدودیت دارد.
تقاضا با وجود افزایش قیمتها همچنان پابرجاست
دادههای شرکت «اوایجی» (OAG)، متخصص اطلاعات صنعت هوانوردی، نشان میدهد که در نیمه نخست سال جاری میلادی ۲.۳ میلیارد رزرو ثبت شده است؛ رقمی که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته یک درصد افزایش دارد. این رشد با وجود اختلال در سفرها ناشی از بستهشدن حریم هوایی منطقه خلیج فارس و افزایش قیمت بلیتها به میزان بیش از ۱۰ درصد در بیشتر ماههای سال ۲۰۲۶ ثبت شده است.
مدیران شرکتهای هواپیمایی تاکنون نسبت به پایداری تقاضا ابراز خوشبینی کردهاند. شرکت آمریکایی «دلتا ایرلاینز» نیز در همین ماه اعلام کرد که با وجود افزایش ۲۰ درصدی میانگین قیمت بلیتهایش در سال جاری، کاهش قابلتوجهی در تقاضا مشاهده نکرده است.
بااینحال، شرکتهای هواپیمایی خود را برای افزایش بیشتر هزینهها آماده میکنند؛ زیرا قراردادهای پوشش ریسک قیمت سوخت که آنها را تا حد زیادی از افزایش قیمتها محافظت کرده بود، در حال نزدیکشدن به پایان هستند.
یورگ ایبرهارت، مدیرعامل شرکت هواپیمایی ایتالیایی «آیتیای ایرویز» (ITA Airways)، گفت این شرکت حدود ۸۰ درصد از نیاز سوختی خود را پیش از آغاز بحران ایران خریداری کرده، اما قراردادهای جدید پوشش ریسک منعقد نکرده است. این مسئله باعث میشود شرکت در سال آینده بیشتر در معرض نوسانات قیمت سوخت قرار بگیرد.
تورم تهدیدی برای تقاضای سفر
فایننشال تایمز به نقل از روبرتو آلفو، مدیرعامل شرکت هواپیمایی «لاتام ایرلاینز» (LATAM Airlines)، نوشت که صنعت هوانوردی در حال حاضر با مشکل تقاضا مواجه نیست، بلکه مشکل اصلی آن هزینههاست؛ مشکلی که به گفته او مدیریت آن نسبتاً آسانتر است.
بااینحال، یکی از مدیران ارشد یک شرکت بزرگ هواپیمایی هشدار داد که تداوم تورم در نهایت قدرت خرید مصرفکنندگان را کاهش خواهد داد و موجب افت تقاضا برای سفر میشود.
معضل اصلی این است که شرکتهای هواپیمایی معمولاً در مواجهه با کاهش تقاضا، قیمت بلیتها را پایین میآورند؛ اما افزایش هزینههای عملیاتی و محدودبودن حاشیه سود ممکن است این راهکار را به گزینهای زیانبارتر برای سودآوری آنها تبدیل کند.
آدریان نویهاوزر، مدیرعامل گروه هوانوردی «آبرا» (Abra) در آمریکای جنوبی، گفت این بحران بر برنامههای رشد صنعت تأثیر خواهد گذاشت. به گفته او، ممکن است اندازه این صنعت در نهایت کوچکتر از آن چیزی باشد که پیش از افزایش هزینههای انرژی پیشبینی میشد.
کاهش ناوگان و سرمایهگذاریها
فشارهای مالی شرکتهای هواپیمایی را وادار کرده است اولویتهای سرمایهگذاری خود را بازنگری کنند و میان خرید هواپیماهای جدید و توسعه فناوریهای هوش مصنوعی موردنیاز برای تقویت توان رقابتی خود، دست به انتخاب بزنند.
مارکوس شنابل، یکی از مدیران شرکت هواپیمایی «ساناکسپرس» (SunExpress)، توضیح داد که سرمایهگذاری در هوش مصنوعی به منابع مالی بیشتری نیاز دارد و همین مسئله تصمیمگیری درباره نحوه تخصیص هزینهها را دشوارتر میکند.
شرکتهای هواپیمایی در حال بررسی این موضوع هستند که از هواپیماهای جدیدی که قرار است از سوی بوئینگ و ایرباس تحویل بگیرند، برای جایگزینی هواپیماهای قدیمی و پرمصرف استفاده کنند، نه برای گسترش ناوگان خود مطابق برنامههای قبلی.
در همین راستا، شرکت لاتام که حدود ۴۰۰ هواپیما در اختیار دارد، استفاده از برخی هواپیماهای قدیمی خود را در مسیرهایی با تراکم ترافیک کمتر آغاز کرده است تا مصرف سوخت را کاهش دهد؛ بدون آنکه بهدلیل هزینه بالای زمینگیرکردن کامل این هواپیماها، آنها را بهطور دائمی از خدمت خارج کند.
با وجود فشارهای موجود، برخی مدیران همچنان نسبت به توانایی صنعت هوانوردی برای سازگاری با شرایط جدید خوشبینی محتاطانهای دارند؛ مشروط بر آنکه تصمیمگیریهای عملیاتی و سرمایهگذاری برای مقابله با نوسانات هزینههای انرژی و تقاضای جهانی با سرعت بیشتری انجام شود.