اکسیوس نوشت: معاون رئیس‌جمهور، جی‌دی ونس، روز چهارشنبه از سایه دونالد ترامپ خارج شد و با بهره‌برداری از فاجعه انتخاباتی جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای، گام نخست را برای به دست گرفتن رهبری جنبش «ماگا» به نام خود برداشت؛ اقدامی که می‌تواند پیامدهای سیاسی گسترده‌ای داشته باشد.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: ونس در پستی کم‌سابقه به طول ۶۰۰ کلمه در شبکه اجتماعی ایکس، درباره دلایل شکست جمهوری‌خواهان نوشت: «دلیل شکست ما، جنگ بود.» او کارزار نظامی ترامپ علیه ایران را عامل فروپاشی تاریخی جمهوری‌خواهان در انتخابات دانست.
چرا این موضوع اهمیت دارد؟ جاه‌طلبی‌های ریاست‌جمهوری ونس با پیامدهای جنگی گره خورده است که او در محافل خصوصی با آن مخالفت می‌کرد، اما در انظار عمومی از آن دفاع کرده بود. مسیر او برای رسیدن به انتخابات ۲۰۲۸ مستلزم محاسبات سیاسی بسیار ظریفی است.
ونس باید رأی‌دهندگان سرخورده جنبش ماگا را متقاعد کند که احساس خیانت و نارضایتی آن‌ها را درک می‌کند؛ آن هم در شرایطی که خودش یکی از چهره‌های اصلی دولت مسئول جنگ با ایران است.
این مانور سیاسی در برابر چشمان رئیس‌جمهوری انجام خواهد شد که به نظر نمی‌رسد تمایل چندانی به ترک صحنه داشته باشد و هرگاه اعضای تیمش از حدود خود فراتر بروند، از مهار آن‌ها ابایی ندارد.
یک منبع نزدیک به دولت ترامپ به آکسیوس گفت: «امروز جی‌دی ونس رئیس‌جمهور شد؛ یا دست‌کم طوری رفتار کرد که انگار می‌خواهد رئیس‌جمهور شود.»
نگاهی دقیق‌تر
ونس استدلال کرد که دلیل شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای روز سه‌شنبه، نه کاهش مشارکت رأی‌دهندگان، بلکه ریزش بخشی از ائتلاف انتخاباتی ترامپ در سال ۲۰۲۴ بود.
او با استناد به نظرسنجی از رأی‌دهندگان ناراضی ترامپ، چهار خواسته اصلی آن‌ها را مشخص کرد:
* «به جنگ پایان دهید.»
* «بر هزینه‌های زندگی و تورم تمرکز کنید.»
* «اول آمریکا.»
* «رابطه‌مان با اسرائیل را تغییر دهید.»
این چهار موضوع دقیقاً از داغ‌ترین مسائل مورد بحث میان پادکسترها و فعالان برجسته جنبش ماگا هستند. به این ترتیب، ونس در موضوعاتی که خشم جنبش ماگا از ترامپ در آن‌ها به اوج رسیده، خود را با رهبران این جریان همسو می‌کند.
اظهارات طرفین چه بود؟
ونس در پست خود نوشت: «اگر می‌خواهید استدلال کنید که جنگ ارزشش را داشت و از دست دادن کنترل سنا برای شش سال آینده بهایی بود که ارزش پرداختن داشت، این کار را بکنید. استدلال کنید که این هزینه ارزشش را داشت. موافق باشید یا مخالف، دست‌کم این موضعی صادقانه است.»
ترامپ روز چهارشنبه این چالش را پذیرفت و اذعان کرد که جنگ به جمهوری‌خواهان آسیب زده است، اما همچنان تأکید کرد که این جنگ ارزش هزینه‌هایش را داشته است.
او به خبرنگاران گفت: «اگر مجبور بودم دوباره این کار را انجام دهم، باز هم انجامش می‌دادم. در مورد آن جنگ، هیچ کاری را متفاوت انجام نمی‌دادم.»
ترامپ درباره پست ونس نیز گفت: «می‌دانم او چه احساسی دارد. به نظرم خوب بود. فکر کردم مطلب خوبی بود.»
پشت پرده ماجرا
اظهارات ونس برخی از افراد در کاخ سفید را غافلگیر کرد. با این حال، منابع داخلی دولت گفتند معاون رئیس‌جمهور در تهیه این متن با مقام‌های ارشد دولت همکاری کرده بود.
یکی از منابع داخلی گفت: «این‌ها کلمات و افکار خود او بود. او دارد رهبری می‌کند.»
منبع دیگری گفت: «گفتن این حرف برایم دردناک است، اما انتخابات سه‌شنبه نشان داد که پادشاه لخت است و ونس فهمید که باید حقیقت آشکار را بیان کند. جمهوری‌خواهان زیادی وجود خواهند داشت که فاصله بسیار بیشتری میان خود و رئیس‌جمهور ایجاد خواهند کرد.»
یک مشاور جمهوری‌خواه که نمایندگی یکی از رقبای احتمالی انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ را بر عهده دارد، ارزیابی صریح‌تری ارائه کرد: «معاون رئیس‌جمهور مجبور بود نشان دهد که در آن بیرون، یک مرده متحرک نیست.»
نگاهی گسترده‌تر
دوره دوم ریاست‌جمهوری ترامپ با اختلاف ایدئولوژیک شدیدی میان دو جناح جنبش ماگا همراه بوده است: جناح مخالف مداخله نظامی آمریکا در خارج از کشور و تندروهای طرفدار اسرائیل که از جنگ با ایران حمایت کردند.
ونس در محافل خصوصی درباره اهداف و مدت‌زمان جنگ ابراز تردید کرده بود، اما در انظار عمومی از این کارزار نظامی دفاع کرد و هدایت مذاکرات صلح با ایران را بر عهده گرفت.
اکنون موضع‌گیری اخیر او درباره شکست انتخاباتی جمهوری‌خواهان، ونس را آشکارا در اردوگاه مخالفان مداخله نظامی قرار می‌دهد.
این موضع می‌تواند به او کمک کند در برابر رقبای احتمالی انتخابات ۲۰۲۸ که آن‌ها نیز نسبت به مداخله نظامی آمریکا در خارج از کشور بدبین هستند، از موقعیت خود دفاع کند.
همچنین این موضع فرصتی در اختیار ونس قرار می‌دهد تا در برابر جمهوری‌خواهان جنگ‌طلب‌تر، به‌ویژه تد کروز، سناتور ایالت تگزاس، موضع بگیرد.
اگر کروز، آن‌طور که بسیاری انتظار دارند، در انتخابات ۲۰۲۸ نامزد شود و استدلال کند که زمان عبور حزب از چهره‌های دولت ترامپ فرا رسیده است، ونس می‌تواند در پاسخ بگوید کروز در موضوعی موضع اشتباه گرفت که به شکست جمهوری‌خواهان در انتابات میان‌دوره‌ای کمک کرد.
نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای موج تازه‌ای از اتهام‌زنی‌ها را به راه انداخته است. چهره‌های بانفوذ رسانه‌ای جنبش ماگا، افرادی مانند لورا لومر، بن شاپیرو، مارک لوین و دیگر چهره‌های جنگ‌طلب را به خیانت به وعده‌های ترامپ درباره اولویت دادن به آمریکا متهم کرده‌اند.
این چهره‌ها نیز عموماً در پاسخ، منتقدان خود را به یهودستیزی یا بی‌وفایی به ترامپ متهم کرده‌اند.
اعداد و ارقام
یک گروه سیاسی جمهوری‌خواه که در ماه ژانویه در ۱۲ حوزه مهم انتخابات کنگره نظرسنجی کرده بود، به این نتیجه رسیده بود که بیشترین سهم رأی‌دهندگان، دموکرات‌ها را مسئول تورم می‌دانند.
اما تا ماه اکتبر، این ارقام تغییر کرد و ترامپ و جمهوری‌خواهان مسئول تورم شناخته شدند.
یک مشاور جمهوری‌خواه که نتایج این نظرسنجی را در اختیار آکسیوس قرار داده بود، گفت: «چه چیزی تغییر کرد؟ جنگ در ایران و هزینه بنزین. موضوع همین‌قدر ساده است.»
نکته جالب ماجرا
دونالد ترامپ جونیور، که یکی از چهره‌های بانفوذ در جنبش مردمی ماگا به شمار می‌رود، حمایت خود را از ارزیابی ونس درباره دلایل شکست جمهوری‌خواهان اعلام کرد.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تک‌تک کلمات این متن صددرصد درست است.»
آنچه در پس این موضع‌گیری نهفته است
با وجود تأکید ونس بر صراحت در بیان واقعیت‌ها، متن او درباره دلایل شکست جمهوری‌خواهان به‌طرز قابل‌توجهی گزینشی است.
او جنگ ایران را مقصر می‌داند و به خشم رأی‌دهندگان از تورم اشاره می‌کند، اما هیچ اشاره‌ای به تعرفه‌های ترامپ، جنجال‌های مربوط به فساد یا تمرکز وسواس‌گونه او بر پروژه‌های عمرانی کاخ سفید نمی‌کند؛ مسائلی که هم‌زمان با سقوط موقعیت سیاسی جمهوری‌خواهان مطرح بودند.
این موارد حذف‌شده معنادارند: ونس با ارائه تحلیلی از شکست انتخاباتی که دیدگاه جناح «اول آمریکا» در جنبش ماگا را تأیید می‌کند، ترامپ را از مواجهه با ارزیابی گسترده‌تر عملکرد دوران ریاست‌جمهوری‌اش مصون نگه می‌دارد.
باید منتظر چه چیزی بود؟
ترامپ هنوز ونس را به‌عنوان جانشین خود تأیید نکرده است و شکست جمهوری‌خواهان، همین حالا نیز ابعاد رقابت احتمالی بر سر جانشینی او را آشکار کرده است.
وقتی روز چهارشنبه از ترامپ پرسیدند آیا درباره نامزدی ریاست‌جمهوری با ونس صحبت کرده است، او گفت آن دو درباره «مسائل زیادی» گفتوگو می‌کنند، اما بلافاصله اضافه کرد: «شاید او نامزد نشود. نمی‌دانم چه کسی نامزد خواهد شد.»
ران دسنتیس، فرماندار جمهوری‌خواه فلوریدا که در انتخابات مقدماتی سال ۲۰۲۴ رقیب ترامپ بود، از پیروزی‌های نزدیک جمهوری‌خواهان در ایالت خود ــ که در میان شکست‌های گسترده حزب در انتخابات سه‌شنبه، یکی از معدود نقاط روشن برای جمهوری‌خواهان بود ــ استفاده کرد تا ارزیابی خود را از مشکلات حزب ارائه دهد.
دسنتیس در یک نشست خبری گفت: «این اتفاق برای جمهوری‌خواهان چیزی شبیه یک رویداد در آستانه انقراض است.»
او افزود: «در ماه ژانویه، زمانی که تمام فرماندارانی که دوره حضورشان در سمت خود به پایان رسیده یا در انتخابات شکست خورده‌اند، از مقامشان کنار می‌روند، از میان ۱۰ ایالت بزرگ این کشور، تنها یک ایالت تحت کنترل جمهوری‌خواهان باقی خواهد ماند؛ ایالت فلوریدا.»
