پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) : در شرايطي كه بسياري از كارشناسان از تاثيرات منفي اجراي نادرست طرح
هدفمندي يارانهها بر اقتصاد كشور و همچنين نتايج تورمي سرسامآور آن صحبت
به ميان ميآورند اما محمود بهمني رئيسكل بانك مركزي طبق روال معمول اين
سخنان را بهكنار گذاشته و مدعياست كه آثار تورمي هدفمندي يارانهها مهار
شدهاست. رشد نرخ تورم و همچنين افزايش سرسامآور سطح عمومي قيمتها اين
روزها به روشني در اقتصاد كشور مشخص است. از سوي ديگر شرايط شكننده و
غيرقابل قبول توليد و صنعت هم به اين موضوع دامنزده و شرايط را وخيمتر
جلوه ميدهد. با اين اوصاف اما رئيسكل بانك مركزي ميگويد: «اجازه نداديم
آثار نامطلوبي كه برخيها با اجراي هدفمندي يارانهها پيشبيني ميكردند
اتفاق بيفتد.» بايد توجه داشت مشخص نيست كه محمود بهمني از كدام آثار
نامطلوبي كه پيشبيني شده اما بهوجود نيامده سخن ميگويد زيرا تمام
گزارههاي آسيبرساني كه كارشناسان بر آن انگشت گذاشتهاند اكنون در اقتصاد
كشور بهخوبي مشاهده ميشود. از سوي ديگر بهمني به آخرين نتيجه مثبت طرح
هدفمندي يعني اصلاح الگوي مصرف اشاره ميكند كه آمارها نشان ميدهد در اين
زمينه هم نتايج مورد انتظار به دست نيامده است. بهمني در اين زمينه
گفتهاست: «گرچه نمیتوان آثار منفی اجرای طرح را نادیده انگاشت اما
میتوانیم ادعا کنیم که در اجرای این طرح موفق عمل کردهایم.» وي در مورد
آثار اجرای طرح هدفمندی یارانهها گفت: در جلسههای اخیری که مسئولان
اقتصادی و بانکی کشور شرکت کردهاند، یکی از مهمترین مباحث و سوالاتی که
از ما مطرح میشود در مورد چگونگی اجرای قانون هدفمندی یارانههاست.
رئیس کل بانک مرکزی با بیان اینکه بسیاری از مسئولان اقتصادی سایر
کشورها نسبت به آثار اجرای هدفمندی یارانهها در ایران نظرات مثبتی داشتند،
تصریح کرد: ابراز خشنودی از نحوه اجرا و آثار هدفمندی یارانهها در
کشورمان توسط آنها مشوقی برای ما محسوب میشود.
وی نسبت به آثار اجرای هدفمندی یارانهها ابراز رضایت کرد وگفت: پیش از
اجرای طرح تصور میشد که برخی از قیمتها حتی تا 700 درصد هم بالا برود،
اما اینگونه نشد، گرچه نرخ تورم تا حدودی افزایش یافت، اما به میزانی که
برخیها پیش بینی میکردند، نشد. بهمنی با اشاره به نرخ تورم 22.2 درصد
اردیبشهت ماه سال جاری اظهارداشت: نرخ تورم گرچه در زمان اجرای طرح حدود
12.4 درصد بود و هم اکنون این نرخ افزایش یافتهاست و نمیتوان اثرات منفی
را نادیده گرفت، اما میتوانیم ادعا کنیم که در اجرای این طرح موفق عمل
کردهایم.
وي به مهر گفت: «برخی از افراد نرخ تورم ناشی از اجرای طرح را تا 70
درصد هم پیشبینی میکردند، بنابراین نرخ تورم حاصل شده را باید مثبت
ارزیابی کرد، حال اگر هیچیک از این موارد را در نظر نگیریم، می توان گفت
که حداقل اجرای این طرح باعث اصلاح الگوی مصرف شدهاست.» وی نسبت به اجرای
درست مراحل بعدی هدفمندی یارانهها اظهار امیدواری کرد و گفت: طرح هدفمندی
یارانهها در 28 آذر ماه سال 89 اجرا شد و آثار اجرای این طرح به سال 90
منتقل شد.
بانکهای ایران بحران ندارند
از سوي ديگر هدفمندي يارانهها تنها موضوعي نيست كه ديروز محمود بهمني
از آن اظهار رضايت كرد و وضعيت را آرام و قابلقبول توصيف كرد بلكه
رئيسكل بانك مركزي با اشاره به انتقادهاي اخير در خصوص سيستم بانكي كشور
كه از سوي فعالان اقتصادي بخش خصوصي مطرح شده عنوان كردهاست كه بانكهاي
ايراني با بحران روبهرو نيستند و شرايط بانكي كشور آرام و امن است.
از همينرو رئیس کل بانک مرکزی معتقد است: بانکهای ما دچار بحران نیستند و جای نگرانی نیست.
به گزارش فارس محمود بهمنی نگرانيهاي فعالان اقتصادي بخش خصوصي در
خصوص شرايط سيستم بانكي كشور را بی مورد می داند. البته طبیعی است که رئیس
کل بانک مرکزی وجود هرگونه بحران در نظام بانکی را رد کند. طرحکنندگان
موضوع بحران در نظام بانکی تنها به احتمال حسابسازی در ترازنامه بانکها
اشاره نمیکنند و معتقدند بانکها از ناحیه معوقهها و تحریم ودخالتهای
سیاسی در امور بانکی هم در وضعیت نگرانکنندهای قراردارند اما آنچه رئیس
کل بانک مرکزی در گفت وگو با رئیس پژوهشکده پولی وبانکی مطرح کرده نگرانی
از تکرار بحران بانکی در ژاپن وترکیه است. هرچند محمود بهمنی میگوید: «جای
هیچ نگرانی نیست.» وي همچنين در واکنش به نگارش دو مقاله توسط رئیس اتاق
بازرگانی تهران ودبیرکل اسبق بورس دراین مورد که آیا بانکهای ایران دارند
خود را برای ورود به یک بحران بانکی نظیر آنچه در ترکیه وژاپن اتفاق افتاد
آماده میکنند،گفت: اول اینکه باید بدانیم این دوستان موافق افزایش نرخ سود
بودهاند وهستند یا خیر که تا آنجا که من اطلاع دارم، موافق افزایش نرخ
سود هستند. بنابراین روی دیگر افزایش نرخ سود، پرداخت سود تسهیلات است.
پرداخت بیشتر سود تسهیلات هزینه بانکها را بالا میبرد. اما برای اطلاع
شما باید بگویم قسمت اعظم منابع سیستم بانکی ما سپردههای جاری است.
سپردههای جاری سود ندارند، هزینه آنها برای سیستم بانکی تقریبا صفر است.
این امر میتواند بخشی از زیان بانکها را کاهش دهد. در مقالاتی که شما
اشاره کردید، نوشته نشده بود که بانکها دچار بحران هستند. دراین زمینه
ابراز نگرانی شده بود ومن هم ضمن تشکر از تذکر دوستان، اعلام میکنم که در
حال حاضر بانکهای ما دچار بحران نیستند وجای نگرانی نیست. او همچنين در
مورد انتقاد ديگري در خصوص سپردههاي بانكي افزود: منابع صفردرصدی با منابع
پرهزینه که بالاترین آنها سپردههای پنجساله است و بعضا به20درصد میرسد،
مجموعا هزینه بانکها را در نرخهای بالا تعدیل میکند. میانگین سودهای
تمام شده بانکها در شرایط فعلی 14، 14.5 و 15درصد متغیر است. از همينرو
با دریافت تسهیلات که عقود مبادلهای را 14درصد در دوسال گذاشتهایم بالای
دوسال میشود 15درصد. چیزی حدود 56درصد تسهیلات بانکها عقود مبادلهای
است. با نرخ حدود 15 - 14درصد. که البته عقود مبادلهای کمتر از دوسال
نداریم. بنابراین آن بخش از سود سپردهها که هزینه 20 و21درصدی دارد، با
سود حسابهای جاری که 6تا 7درصد است، پوشش داده میشود و همين موضوع باعث
ميشود كه بگوييم نگراني خاصي در اين زمينه وجود ندارد.