العربی الجدید نوشت: منابعی گفتند که دور جدیدی از مذاکرات میان دولت سوریه و نیروهای دموکراتیک سوریه (SDF) در شهر حلب آغاز شده است.
به گزارش انتخاب، گروههای مسلح عراقی وابسته به «هماهنگی مقاومت عراق» ــ تشکیلاتی مسلح که در سال ۲۰۲۰ تشکیل شد ــ اعلام کردند که موضوع تحویل سلاحهایشان در حال حاضر مطرح نیست و آن را به پایان حضور آمریکا در عراق گره زدند. این هماهنگی در بیانیهای که بامداد یکشنبه به دوشنبه منتشر شد، تأکید کرد: «سلاحهای مقاومت مقدساند، بهویژه در کشوری که تحت اشغال است. این سلاحها تضمین و ضامن دفاع از سرزمین و اماکن مقدس هستند و بهعنوان سپری قدرتمند در برابر باندهای جنایتکار داعش عمل کردند.»
در این بیانیه بر «رد قاطع هرگونه گفتوگو درباره سلاحها از سوی طرفهای خارجی» تأکید شده و آمده است که «هرگونه گفتوگو درباره این موضوع، حتی با دولت، تنها پس از تحقق حاکمیت کامل کشور و آزادسازی آن از همه اشکال اشغال و تهدیدهای ناشی از آن انجام خواهد شد.»
این گروهها همچنین تصریح کردند که «دولت آینده عراق باید اولویت را به قانونگذاریها و قوانینی بدهد که در خدمت کشور و حفظ کرامت مردم باشد؛ بهویژه تصویب قانون خدمات و بازنشستگی نیروهای بسیج مردمی (الحشد الشعبی)، بهمنظور حفظ حقوق شهدا و مدافعان زمین و شرافت؛ و نیز پایان دادن به همه اشکال و عناوین حضور خارجیِ اشغالگرِ اراضی و آسمان عراق و جلوگیری از هرگونه نفوذ آن، با هر شکلی که باشد ــ سیاسی، امنیتی یا اقتصادی.»
«هماهنگی مقاومت» چتری برای چندین گروه مسلح عراقی بهشمار میرود که برجستهترین آنها عبارتاند از: «کتائب حزبالله»، «حرکت النجباء»، «عصائب اهلالحق»، «کتائب سیدالشهدا» و «انصارالله الاوفیاء». افزون بر این، عناوین دیگری نیز مرتبط با کتائب حزبالله عراق وجود دارد؛ از جمله «کتائب کربلا»، «اولیاء الدم» و «قاسم الجبارین»
این بیانیه بهعنوان عقبنشینی از سوی گروههای «انصارالله الاوفیاء»، «عصائب اهلالحق» و «کتائب سیدالشهدا» تلقی میشود؛ گروههایی که پیشتر بهطور مستقیم پذیرش اصل حصر سلاح در دست دولت عراق را اعلام کرده بودند. با این حال، این بیانیه تأییدی بر موضع «کتائب حزبالله» و «حرکت النجباء» است که با این موضوع مخالفت کرده و سلاحهای خود را غیرقابل مذاکره میدانند.
این تحولات در حالی رخ میدهد که صحنه سیاسی عراق شاهد بحثهای فشردهای درباره تشکیل دولت آینده و برنامه سیاسی ـ امنیتی آن است. پرونده حصر سلاح در دست دولت، بهسبب ماهیت رابطه با واشنگتن، یکی از حساسترین موضوعات کشور بهشمار میآید. به گفته یک منبع آگاه از روند گفتوگوهای جاری در داخل «چارچوب هماهنگی» که نخواست نامش فاش شود، سختگیری برخی گروهها یا گرهزدن این پرونده به پایان حضور خارجی، بازتابدهنده شکاف در خانه سیاسی شیعه است. این منبع به «العربی الجدید» گفت: «این گام، دولت آینده را در برابر معادلهای پیچیده قرار میدهد؛ میان تقویت اقتدار دولت و پرهیز از رویارویی با نیروهایی که نفوذ سیاسی و امنیتی گستردهای دارند.»
نخستوزیر عراق، محمد شیاع السودانی، روز یکشنبه تأکید کرده بود که حصر سلاح در دست دولت، تصمیم و چشماندازی عراقی است و بهدور از هرگونه مداخله یا دیکته خارجی؛ و اجرای این چشمانداز از مهمترین بندهای برنامه دولت بوده و با دعوت مرجعیت عالی دینی همخوانی دارد. با این حال، کارشناسان سیاسی بر این باورند که موضع اخیر میتواند توان دولت برای تبدیل این پرونده به گامهای عملی را تضعیف کند و آن را در سایه توازنهای حساس سیاسی و امنیتی، به هدفی به تعویقافتاده بدل سازد.
در واکنش به این تحولات، فراس الیاس، پژوهشگر مسائل سیاسی عراق، در یادداشتی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «چشمانداز عراقی برای حصر سلاح وجود ندارد؛ وگرنه پس از بیانیههای دولتی و رسمی که صبح امروز صادر شد، این ردّ فصائلی اخیر رخ نمیداد.» او افزود: «بهنظر میرسد به نقطهای میرویم که گزینههای در دسترس دولت عراق در وضعیت کنونی به پایان خواهد رسید. آنچه دولت ترامپ در ونزوئلا انجام داد، ما را به این انتظار میرساند که در عراق دست به اقدامی بزرگتر بزند؛ چراکه دولت آمریکا در چارچوب ایده حاکمیت یا شراکت با عراق متوقف نخواهد شد و از واکنشهای ایران نیز هراسی نخواهد داشت، زیرا خودِ ایران در دایره هدفگیری قریبالوقوع قرار خواهد گرفت.»
پیشتر شماری از رهبران و نمایندگان گروههای عراقی ــ از جمله قیس الخزعلی، رهبر «عصائب اهلالحق»، حیدر الغراوی، رهبر «انصارالله الاوفیاء»، شبل الزیدی، رهبر «کتائب امام علی»، و «کتائب سیدالشهدا» ــ اخیراً از همسویی خود با دعوتها برای حصر سلاح در دست دولت خبر داده بودند. در مقابل، «حزبالله عراق» و «حرکت النجباء» این طرح را رد کرده و بر تداوم «رویکرد مقاومت» تأکید کردهاند؛ امری که شکافها را تعمیق میکند و بر آینده ثبات سیاسی و امنیتی کشور سایه میاندازد.
همچنین پیشتر مقامهای آمریکایی مرتبط با پرونده عراق ــ از جمله مارک ساوایا، فرستاده رئیسجمهور آمریکا دونالد ترامپ، و جو ویلسون، عضو کنگره آمریکا ــ گفته بودند که «واشنگتن همچنان بر ضرورت برچیدن این شبهنظامیان تاکید دارد و ایالات متحده شروطی را وضع کرده که بر اساس آن، گروههای مسلح نباید در دولت جدید مشارکت داشته باشند.»
