زومیت: دوربینهای تلهای، رفتار منحصربهفردی را در لینکس ایبری ثبت کردند: غوطهورکردن شکار در آب! این پدیده برای اولینبار در گوشتخواران دیده شده است.
دوربینهای تلهای، پنجرهای بینظیر به دنیای پنهان رفتار حیوانات هستند. از ثبت لحظات تولد نهنگها با پهپادها تا مشاهدهی خارپشتهای طلاییرنگ در حال کوچ، این فناوری امکان بررسی جنبههایی از زندگی جانوران را فراهم میکند که پیشتر دسترسی به آنها غیرممکن بود. جدیدترین یافتهها حاکی از کشف رفتاری کاملاً جدید در لینکس ایبری (Lynx pardinus) است: غوطهور کردن شکار در آب قبل از صرف غذا.
محققان با استفاده از دوربینهای تلهای، رفتار یک لینکس ماده را در مرکز اسپانیا و نزدیک یک تشت آب ضبط کردهاند. نکتهی قابلتوجه این بود که او به جای نوشیدن آب، شکار تازهگرفتهاش، یعنی خرگوش (Oryctolagus cuniculus) را در آب فرو میبرد. شستن مواد غذایی پیشتر در نخستیسانان، پرندگان و برخی از گوشتخواران مانند تنورهها دیده شده بود؛ اما این رفتار معمولاً در رژیمهای غذایی متنوعتری مشاهده میشود.
شستن غذا در بین میوهخوارها یا حیوانات همهچیزخوار رایجتر است و بیشتر اوقات نیز در اسارت مشاهده میشود. تنها گزارش قابلتوجه از شستن غذا در طبیعت مربوط به ماکاکهای دمبلند است. غوطهور کردن شکار، رفتاری غیرمعمول برای گوشتخواران محسوب میشود؛ چراکه آنها معمولاً بلافاصله پس از کشتن، به مصرف طعمه میپردازند و هرگونه دستکاری محدود به تسهیل فرآیند تغذیه یا نگهداری موقت شکار است.
آنچه کشف تازه را منحصربهفرد میکند، تکرار آن در میان چند لینکس ماده در منطقهی مونتس دتولدو در اسپانیاست. محققان بین سالهای ۲۰۲۰ تاکنون، هشت مورد از غوطهور کردن خرگوش توسط پنج مادهی مختلف را ثبت کردهاند که نشاندهنده الگوی رفتاری خاصی در این جمعیت است.
سوال اصلی محققان این است که چرا لینکسها این کار را انجام میدهند؟ بررسی دادههای دوربینهای تلهای هیچ ارتباطی بین این رفتار و شرایط آبوهوایی گرم یا خشکسالی نشان نداده است. همچنین، به نظر میرسد این رفتار منحصراً در جمعیت مونتس دتولدو مشاهده میشود و تاکنون گزارشی از آن در سایر مناطق یا در اسارت ثبت نشده است.
تحقیقات نشان میدهد مادههای لینکس، قلمروهای مشترکی دارند یا با یکدیگر خویشاوند هستند. نویسندگان مطالعه معتقدند این رفتار میتواند نمونهای نادر از «فرهنگ» منحصربهفرد در این گروه باشد؛ هرچند هنوز شواهد مستقیمی مبنی بر یادگیری اجتماعی بین لینکسها وجود ندارد.
یکی دیگر از فرضیههای مطرحشده، نقش غوطهور کردن شکار در تسهیل انتقال تولهها از شیر به غذای جامد است. محققان برای بررسی این موضوع، آزمایشهایی انجام دادند و نتیجه گرفتند که لاشههای خیسشدهی خرگوش، آب بیشتری را نسبت به لاشههای خشک حفظ میکنند. میزان آب حفظشده در لاشه پس از غوطهور کردن ۱۵ ثانیهای و قرار گرفتن در معرض نور مستقیم خورشید، از ۱٫۹۱ درصد به تنها ۰٫۳ درصد وزن بدن در عرض ۲۰ دقیقه کاهش یافت.
اما در شرایط سایهدار و غوطهور کردن طولانیتر (مشابه آنچه در طبیعت مشاهده شده است)، میزان آب حفظشده با سرعت کندتری کاهش یافت: از ۵٫۱۴ درصد به ۳٫۷ درصد پس از ۴۰ دقیقه. البته پژوهشگران تأکید میکنند که این آزمایشها جنبهی اکتشافی داشته و نیاز به مطالعات دقیقتری برای تعیین نقش واقعی این رفتار در تغذیهی تولهها وجود دارد.
دوربینهای تلهای همچنان ابزاری قدرتمند برای کشف رفتارهای جدید در دنیای جانوران هستند و اهمیت نظارت بلندمدت را برای ثبت لحظاتی که ممکن است نادیده گرفته شوند، برجسته میکنند. درک این رفتارها میتواند به تدوین راهبردهای حفاظتی مؤثرتر برای گونههای آسیبپذیری مانند لینکس ایبری کمک کند؛ گونهای که پس از سالها تلاش، توانسته است از لبهی انقراض بازگردد.
