آتش بس میان ایران و آمریکا در حالی وارد روز چهل و دوم شده که دونالد ترامپ ادعا کرده همین امروز قرار بوده به ایران حمله کند اما این حمله را به درخواست رهبران عربستان و امارات به تعویق انداخته زیرا اکنون مذاکرات جدی در جریان است و به عقیده آنان، توافقی حاصل خواهد شد که هم برای آمریکا و هم برای همه کشورهای خاورمیانه و فراتر از آن، بسیار قابل قبول خواهد بود.
اخبار تحولات مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز گذشته را از لینک زیر بخوانید:
آخرین اخبار مربوط به روز چهل و دوم آتش بس (۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵) به شرح زیر است:
الجزیره نوشت: ارتش اسرائیل درگیر یک جنگ فرسایشی چندجبههای از سال ۲۰۲۳ است و به گفته گزارشها با کمبود جدی نیروی انسانی مواجه شده؛ هم در سربازان وظیفه و هم در نیروهای رزمی. این کمبود باعث فشار سنگین بر نیروهای ذخیره شده و مدت خدمت آنها بهطور قابل توجهی افزایش یافته است، بهطوری که بسیاری از آنها دچار فرسودگی و مشکلات خانوادگی شدهاند.
به گزارش انتخاب، یکی از عوامل اصلی این بحران، عدم مشارکت گسترده جامعه حریدی (یهودیان ارتدوکس افراطی) در خدمت سربازی است. بخش بزرگی از جوانان این گروه عملاً از خدمت معاف یا فراری محسوب میشوند، که شکاف اجتماعی و سیاسی را تشدید کرده است.
در کنار این، گزارشها از کمبود افسران و ضعف در ساختار فرماندهی میگویند؛ حتی در برخی واحدها، افراد بدون آموزش کامل به سمتهای فرماندهی منصوب میشوند.
در واکنش به این وضعیت، برخی پیشنهادهای بحثبرانگیز مطرح شده، از جمله ایجاد یک «لژیون خارجی» با جذب نیروهای مزدور از کشورهای دیگر برای جبران کمبود نیرو؛ اما این ایده با انتقادهای شدید مواجه شده، چون آن را تهدیدی برای هویت ارتش و امنیت بلندمدت میدانند.
اسرائیل با یک بحران ساختاری روبهروست: از یک سو فشار جنگ و کمبود نیرو، و از سوی دیگر بنبست سیاسی درباره خدمت حریدیها. این وضعیت بهعنوان تهدیدی برای مدل سنتی «ارتش مردمی» و حتی ثبات داخلی کشور توصیف شده است.
معاون نخست وزیر و وزیر امور خارجه پاکستان در جلسه با سفیر منصوب این کشور در تهران بر اهمیت حفظ حرکت مثبت در تعاملات دوجانبه با جمهوری اسلامی ایران از طریق هماهنگی نزدیک و درک متقابل تاکید کرد.
کانال ۱۲ رژیم صهیونیستی گزارش داد: اسرائیل پیامهایی از آمریکاییها دریافت کرده است که دهها هواپیمای سوخترسان مستقر در فرودگاه بن گوریون (۷۸ هواپیما) به نظر میرسد حداقل تا پایان سال در تلآویو باقی بمانند.
به گزارش انتخاب، وجود این هواپیماهای وابسته به ارتش آمریکا مشکلات زیادی در بهرهبرداری از فرودگاه ایجاد کرده است، زیرا بیشتر فضاهای موجود در فرودگاه بن گوریون توسط آنها اشغال شده است.
مهر نوشت: پدافند هوایی جزیره کیش طی صبح سه شنبه به منظور انجام آزمایشهای دورهای و بررسی آمادگی تجهیزات، فعال خواهد شد.
از شهروندان و گردشگران حاضر در جزیره خواسته میشود در صورت شنیدن صدای احتمالی، ضمن حفظ آرامش، از هرگونه نگرانی پرهیز کرده و اخبار تکمیلی را تنها از منابع رسمی دنبال کنند.
این اقدام در چارچوب برنامههای منظم پدافندی و بدون هرگونه وضعیت اضطراری انجام میشود.
سید محسن نقوی وزیر کشور پاکستان که برای رایزنی با مقامهای ارشد به تهران سفر کرده است، عصر روز دوشنبه با سید عباس عراقچی وزیر امور خارجه دیدار کرد. در این دیدار، طرفین درباره همکاریهای دوجانبه ایران-پاکستان از جمله در زمینههای امنیتی و اقتصادی گفتگو کردند.
طرفین همچنین راجع به آخرین وضعیت امنیتی منطقه و تلاشهای جاری برای خاتمه جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران تبادل نظر کردند.
وزیر امور خارجه ایران با قدردانی از مساعی جمیله پاکستان برای پیشبرد دیپلماسی و جلوگیری از تشدید تنشها، رفتارها و مواضع متناقض و زیادهخواهانه آمریکا را مانعی جدی در مسیر دیپلماسی دانست و با اشاره به تجارب قبلی نقض عهد وخیانت آمریکا به دیپلماسی، تصریح کرد که ورود جمهوری اسلامی ایران به روند دیپلماتیک برای خاتمه جنگ، بر اساس نگاهی مسئولانه و علیرغم سوء ظن شدید به هیات حاکمه آمریکا بوده است. بدیهی است جمهوری اسلامی ایران در عین جدیت برای دیپلماسی، از هیچ اقدامی برای ارتقای آمادگیهای خود جهت دفاع از امنیت و منافع ملی ایران فروگذار نخواهد کرد.
وزیر امور خارجه ایران با اشاره به پیامدهای گسترده جنگ آمریکا و اسررائیل علیه ایران برای منطقه و جهان، تاکید کرد جامعه جهانی میبایست طرفهای آغازگر جنگ را به دلیل اقداماتی مشابه آنچه در شهر میناب با کشتار ۱۷۰ دانشآموز و معلم بیگناه مرتکب شدند، مواخذه و مجازات کند.
وزیر کشور پاکستان نیز با اشاره به مذاکرات سازنده و مفید خود با رئیس مجلس شورای اسلامی و همتای ایرانی خود، بر اهتمام ویژه دولت پاکستان برای تداوم ارتقای همهجانبه روابط با ایران تاکید کرد.
نقوی همچنین ابراز امیدواری کرد مساعی جمیله این کشور بتواند در برقراری صلح و ثبات در منطقه موثر واقع شود.
خبرگزاری رسمی اسرائیل روز دوشنبه اذعان کرد که پهپادهای حزبالله عملیات ارتش اسرائیل در جنوب لبنان را محدود میکنند. این خبرگزاری اعلام کرد که «ارتش اسرائیل تخمین میزند که علاوه بر تلفات در میان سربازانش، تهدید پهپادهای بمبگذاریشده، آزادی عمل ارتش در جنوب لبنان را تقریباً ۸۰ درصد محدود میکند.»
به گزارش انتخاب، این خبرگزاری افزود که «بسیاری از عملیات نظامی اسرائیل به دلیل ترس از پهمادها در طول ساعات روز انجام نمیشود».
این آژانس برای مقابله با تهدید فزاینده این پهپادها اظهار داشت: «به دلیل کمبود تجهیزات، اقدامات متقابل بین تعداد محدودی از سربازان در هر گروهان توزیع میشود.»
نخستین معاملات بازار سهام در سال ۱۴۰۵ از ساعت ۹ صبح امروز در تالار معاملات بورس تهران آغاز شد.
بیش از ۴۰ نماد شرکتهای آسیبدیده در دوران جنگ تحمیلی، عمدتاً در گروههای شیمیایی و فلزات اساسی، فعلاً بازگشایی نشدهاند.
نخستین معاملات بازار سهام در سال ۱۴۰۵ از ساعت ۹ صبح امروز در تالار معاملات بورس تهران آغاز شد.
بیش از ۴۰ نماد شرکتهای آسیبدیده در دوران جنگ تحمیلی، عمدتاً در گروههای شیمیایی و فلزات اساسی، فعلاً بازگشایی نشدهاند.
رویترز نوشت: هند، سومین واردکننده و مصرفکننده بزرگ نفت در جهان، برای دومین بار در یک هفته قیمت خردهفروشی سوخت را افزایش داده است، زیرا اختلالات حملونقل در تنگه هرمز همچنان به فشار بر عرضه جهانی سوخت ادامه میدهد.
به گزارش انتخاب، دولت هند روز سهشنبه قیمت بنزین و گازوئیل را حدود ۰.۹ روپیه (۰.۰۰۹۳ دلار) به ازای هر لیتر (۰.۲۶ گالن) افزایش داد تا زیانهای ناشی از افزایش شدید قیمت جهانی نفت خام را جبران کند.
با این افزایش جدید، قیمت بنزین از ۹۷.۷۷ روپیه (۱.۰۱ دلار) به ۹۸.۶۴ روپیه (۱.۰۲ دلار) در هر لیتر رسید، در حالی که قیمت گازوئیل از ۹۰.۶۷ روپیه (۰.۹۴ دلار) به ۹۱.۵۸ روپیه (۰.۹۵ دلار) در هر لیتر افزایش یافت.
این افزایش قیمت پس از رشد بزرگتری به میزان ۳ روپیه در هر لیتر در روز جمعه انجام شده است؛ افزایشی که نخستین تعدیل قیمت سوخت داخلی هند در چهار سال گذشته را رقم زد.
الجزیره نوشت: قیمت نفت در معاملات اولیه آسیایی امروز سهشنبه، پس از آنکه رئیسجمهور آمریکا، دونالد ترامپ، اعلام کرد حملهای که قرار بود علیه ایران انجام شود را به تعویق انداخته تا فرصتی برای مذاکرات جهت پایان دادن به جنگ فراهم شود، بیش از دو درصد کاهش یافت.
به گزارش انتخاب، قراردادهای آتی نفت برنت برای تحویل در ماه ژوئیه/تیر، ۳٫۰۱ دلار یا ۲٫۷ درصد کاهش یافت و به ۱۰۹٫۰۹ دلار در هر بشکه رسید.
همچنین نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا برای تحویل در ماه ژوئن/خرداد، ۱٫۳۸ دلار یا ۱٫۳ درصد افت کرد و به ۱۰۷٫۲۸ دلار رسید.
همچنین قرارداد فعالتر ماه ژوئیه نیز ۲٫۰۶ دلار یا ۲ درصد کاهش یافت و به ۱۰۲٫۳۲ دلار در هر بشکه رسید.
نیویورکتایمز نوشت: در صورت ازسرگیری جنگ، ایران ممکن است تاکتیکهای جدیدی به کار گیرد. ایران ممکن است به دنبال اعمال کنترل خود بر تنگه بابالمندب باشد. در هر دور جدید از جنگ، ایران ممکن است روزانه دهها یا صدها موشک شلیک کند.
به گزارش انتخاب، ایرانیها خود را برای احتمال ازسرگیری حملات آماده کردهاند و نشان دادهاند که اگر مورد حمله قرار گیرند، در تحمیل هزینهای سنگین به همسایگان و اقتصاد جهانی تردید نخواهند کرد.
مقامهای نظامی آمریکا میگویند ایران تابآوری بسیار زیادی از خود نشان داده و توانایی وارد کردن خسارت قابلتوجه به منطقه و اقتصاد جهانی را دارد.
ایران از آتشبس یکماهه با آمریکا استفاده کرده تا دهها سایت موشکی خود را بازسازی کند، پرتابگرهای متحرک موشکی را جابهجا کند و تاکتیکهای خود را برای هرگونه ازسرگیری حملات تطبیق دهد.
بسیاری از موشکهای بالستیک ایران در غارهای عمیق زیرزمینی و تأسیسات کندهشده در کوههای گرانیتی مستقر بودند که نابودی آنها برای هواپیماهای آمریکایی دشوار است.
آمریکا عمدتاً ورودی این سایتها را بمباران کرد اما خود تأسیسات را نابود نکرد. اکنون ایران بخش قابلتوجهی از این سایتها را دوباره بازگشایی کرده است.
الجزیره نوشت: نخستوزیر استرالیا، آنتونی آلبانیزی، اعلام کرد که کشورش سه محموله سوخت هواپیما از چین، در مجموع به میزان ۶۰۰ هزار بشکه، وارد خواهد کرد.
به گزارش انتخاب، جنگ در خاورمیانه و بسته شدن تنگه هرمز باعث افزایش قیمت سوخت شده و بسیاری از کشورهای آسیا و اقیانوسیه را با بحران انرژی روبهرو کرده است.
پیشبینی میشود محمولههای سوخت هواپیما در ماه ژوئن وارد شوند. این توافق پس از گفتوگوهای ماه گذشته میان آلبانیزی و لی چیانگ، نخستوزیر چین، درباره امنیت انرژی به دست آمده است.
نیویورک تایمز نوشت: در صورت ازسرگیری جنگ، ایران ممکن است تاکتیکهای جدیدی به کار گیرد. ایران ممکن است به دنبال اعمال کنترل خود بر تنگه بابالمندب باشد.
در هر دور جدید از جنگ، ایران ممکن است روزانه دهها یا صدها موشک شلیک کند.
ایرانیها خود را برای احتمال ازسرگیری حملات آماده کردهاند و نشان دادهاند که اگر مورد حمله قرار گیرند، در تحمیل هزینهای سنگین به همسایگان و اقتصاد جهانی تردید نخواهند کرد.
کانال ۱۲ اسرائیل گزارش داد که حزبالله در حال مدیریت یک جنگ فرسایشی علیه اسرائیل است و تاکتیکهای نظامی خود را تغییر داده است و سربازانش بر اساس سیستمی متشکل از گروههای کوچک عمل میکنند.
قیمت جهانی نفت به ۱۰۹ دلار و ۸۱ سنت رسید.
اکسیوس مدعی شد:
یکی از مقامات آمریکایی ادعا کرد: پیامی واحد از دوحه، ابوظبی و ریاض به ترامپ ارسال شده بود. مضمون آن چیزی شبیه این بود: به مذاکرات فرصت بده، چون اگر به ایران حمله کنی، همه ما بهای آن را خواهیم پرداخت.
منبع دوم که از جزئیات مطلع بود گفت ترامپ به برخی از متحدان خود که حامی جنگ هستند گفته است که آن سه رهبر عرب به او گفتهاند «نمیخواهند تأسیسات نفتی و انرژیشان به دلیل تلافیجویی ایران منفجر شود.»
واشنگتن پست نوشت:
یک مقام پاکستانی که در جریان تلاشهای میانجیگری قرار دارد، گفت ایران و ایالات متحده در طول هفته گذشته چندین پیشنهاد و پیشنهاد متقابل را رد و بدل کردهاند، زیرا میانجیها تلاش میکنند از وقوع درگیری بیشتر جلوگیری کنند.
واشنگتن پست به نقل از یک مقام پاکستانی نوشت:
با توجه به مسائل متعدد در حال بررسی، ترتیب اجرای توافق نیز، پیشرفت را دشوار کرده است.
ایران خواهان آن است که ابتدا توافقی برای پایان دادن به جنگ حاصل شود و سپس توافق هستهای اعلام گردد؛ در حالی که ایالات متحده میخواهد همه توافقها بهصورت همزمان اعلام شوند.
نیویورکتایمز به نقل از یک مقام نظامی آمریکا نوشت:
فرماندهان ایرانی، احتمالاً با کمک روسیه، الگوهای پروازی جنگندهها و بمبافکنهای آمریکایی را بررسی کردهاند.
این مقام هشدار داد که سرنگونی جنگنده اف-۱۵ئی در ماه گذشته و ضدهوایی زمینپایه که به یک اف-۳۵ اصابت کرد، نشان میدهد که تاکتیکهای پروازی آمریکا بیش از حد قابل پیشبینی شده است، به گونهای که به ایران امکان داده با توانایی بیشتری در برابر آنها دفاع کند.
راب مالی، فرستاده پیشین آمریکا در امور ایران، میگوید شانس رسیدن به توافق بیشتر از آنکه به جزئیات فنی هستهای بستگی داشته باشد، به طرز تفکر دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، مرتبط است.
مالی به الجزیره گفت: «باید از یک روانشناس نظرش را بپرسید» و افزود موضع ترامپ «ساعت به ساعت» تغییر میکند. مالی همچنین توضیح داد که تیم ترامپ از معیارهای اشتباهی استفاده میکند؛ آنها تابآوری ایران را نادیده میگیرند.
او این منطق را به ویتنام تشبیه کرد، جایی که مقامات آمریکایی مدام باور داشتند بمباران بیشتر، تسلیم شدن (ویتنام) را در پی خواهد داشت.
سناتور برنی سندرز نوشت:
بر اساس یک نظرسنجی تازه از نیویورک تایمز، ۵۷٪ آمریکاییها با ارائه حمایت اقتصادی و نظامی بیشتر آمریکا به اسرائیل مخالف هستند، در حالی که تنها ۳۷٪ از آن حمایت میکنند.
کنگره باید به صدای مردم آمریکا گوش دهد. دیگر نباید چک سفیدامضا در اختیار جنایتکاران جنگی مانند نتانیاهو، قرار گیرد./انتخاب
ترامپ مدعی شد اسرائیل را از تصمیم برای به تأخیر انداختن حمله به ایران مطلع کردم.
ادعای ترامپ: «به نظر میرسد شانس بسیار خوبی برای رسیدن به توافق وجود دارد. اگر بتوانیم بدون بمباران این کار را انجام دهیم، خوشحال خواهم شد.»
پلیس سن دیگو می گوید ۵ نفر در حادثه تیراندازی در مرکز اسلامی کشته شدند.
پیش از این رسانه ها از تیراندازی در مرکز اسلامی سن دیگوی آمریکا خبر داده بودند.
بر این اساس، مقامات از مردم خواسته بودند تا زمانی که افسران صحنه را ایمن میکنند، از این منطقه دوری کنند.
فرمانده قرارگاه مرکزی خاتمالانبیاء اعلام کرد:
به آمریکا و همپیمانان آن اعلام میکنیم دوباره مرتکب اشتباه راهبردی و خطای محاسباتی نشوند.
آنها باید بدانند ایران اسلامی و نیروهای مسلح آن نسبت به گذشته آمادهتر و قویتر، دست بر ماشه هستند و هرگونه تعرض و تجاوز مجددی از سوی دشمنان سرزمین و ملت سربلند را سریع، قاطع، پرقدرت و گسترده پاسخ خواهند داد.
دشمنان آمریکایی-صهیونیستی بارها ملت شجاع ایران و نیروهای مسلح مقتدر آن را آزمودهاند.
ما با عزم و ارادهٔ الهی ثابت کردهایم که اقتدار و توانایی خود را در میدان عمل به دشمنان نشان میدهیم.
چنانچه خطای دیگری از سوی دشمنانمان سر بزند با قدرت و توانایی به مراتب بالاتر از جنگ تحمیلی رمضان با آن برخورد خواهیم نمود و با تمام توان از حقوق ملت ایران دفاع میکنیم و دست هر متجاوزی را قطع میکنیم.
ترامپ درباره «گفتوگوهای مهم» با ایران مدعی شد:
«این یک تحول بسیار مثبت است، اما خواهیم دید که آیا واقعاً به نتیجهای میرسد یا نه.
دورههایی را داشتهایم که فکر میکردیم تقریباً به توافق نزدیک شدهایم، اما در نهایت موفق نشدیم؛ با این حال، این بار شرایط کمی متفاوت است.»
ترامپ درباره ایران مدعی شد:
«خب، کشورهای دیگری نزد من آمدند و ما آماده بودیم فردا یک حمله بسیار بزرگ انجام دهیم. من آن را برای مدتی کوتاه به تعویق انداختم؛ امیدوارم شاید برای همیشه، اما شاید هم فقط برای مدت کوتاهی؛ چون گفتوگوهای بسیار مهمی با ایران داشتهایم و خواهیم دید که این گفتوگوها به کجا میرسد. عربستان سعودی، قطر، امارات متحده عربی و چند کشور دیگر از من خواستند که این اقدام را برای دو یا سه روز به تعویق بیندازیم.»
روزنامه گاردین گزارش داد که شرکتهای بریتانیایی بهدلیل افزایش هزینهها به علت جنگ، سرمایهگذاریها و استخدام نیرو را متوقف کردهاند.
ریچارد هاس رئیس سابق موسسه «شورای روابط خارجی» آمریکا:
خوب است که ترامپ از اقدام نظامی جدید علیه ایران خودداری میکند، زیرا حمله تقریباً هیچ مزیت نظامی یا سیاسی ندارد و علاوه بر این، خطر حملات ایران به زیرساختهای انرژی همسایگان را افزایش میدهد. وقت آن رسیده که در مورد مذاکره برای گشایش تنگه و سقفی برای فعالیتهای هستهای جدی شویم.
ژرارد آراد سفیر اسبق فرانسه در آمریکا و اسرائیل نوشت:
ترامپ در برابر یک مانع، عقبنشینی میکند و حملات را از سر نمیگیرد. به احتمال زیاد، یک توافق ناقص و ضعیف را میپذیرد و ادعای پیروزی میکند.
کارهای جدی بعد از عقبنشینی افتضاح او آغاز خواهد شد.
هنری انشر، سفیر پیشین آمریکا در الجزایر، به الجزیره میگوید ترامپ با فشار زیادی برای عدم حملات بیشتر به ایران مواجه است، «زیرا گزینههای نظامی خوبی وجود ندارد».
اگر خیلی گسترده عمل کند و موفق نشود و ایران رفتارش را تغییر ندهد، انتقادات زیادی متحمل میشود. و اگر محدود عمل کند، هم از مخالفان جنگ انتقاد میشنود، هم حتی از حامیان خودش که میخواهند «کار را تمام کنند».
اگرچه ترامپ ممکن است در علن بگوید که گزینه انجام حملات بیشتر نظامی را دارد، واقعیت این است که به احتمال زیاد هیچ چیز خیلی مؤثر نخواهد بود و در عوض میتواند بسیار پرهزینه باشد.
به نظر من احتمال اینکه شاهد حملات نظامی باشیم، نسبت به ۲۴ یا ۴۸ ساعت گذشته کمتر شده است.
تحلیل آرون دیوید میلر مذاکره کننده ارشد سابق آمریکا درمورد عقبنشینی ترامپ:
نشان از این دارد که ترامپ گزینههای نظامی خوبی در اختیار ندارد؛ و حتی اگر هم داشته باشد، سعودیها و کشورهای حاشیه خلیج فارس از تلافیجویی ایران میترسند. باید استفاده از واژه «توافق» را کنار بگذاریم. هر توافق جدی درباره مسئله هستهای نیازمند جنبههای فنی و زمانی است که به صورت سرسری قابل انجام نیست.
مهر نوشت: پدافند هوایی اصفهان فعال شده است. هنوز مسئولان توضیحی در رابطه با چرایی فعالیت پدافند اصفهان ارائه نکردهاند.
تریتا پارسی معاون اندیشکده آمریکایی کوئینسی درباره عقبنشینی ترامپ نوشت: بار دیگر، ترامپ متوجه شده است که تشدید تنش در نهایت برای آمریکا پایانی بد خواهد داشت.
با این حال، این لزوماً به آن معنا نیست که واقعگرایی، انضباط، و خلاقیت لازم برای گفتگوها به کار گرفته شود.
