دیدن خون در ادرار میتواند ترسناک باشد، اما همیشه نشانه سرطان نیست. یک متخصص سرطان توضیح میدهد که این علامت چه دلایل شایعی دارد، چه زمانی میتواند زنگ خطر باشد و چرا نباید هرگز آن را نادیده گرفت.
به گزارش انتخاب و به نقل از انلی مای هلث؛ مشاهده خون در ادرار میتواند بسیار نگرانکننده باشد. بسیاری از افراد در چنین شرایطی فوراً به بدترین احتمال، یعنی سرطان، فکر میکنند. اما واقعیت این است که وجود خون در ادرار میتواند دلایل مختلفی داشته باشد و در بیشتر موارد ارتباطی با سرطان ندارد. با این حال، این علامتی نیست که بتوان از کنار آن به سادگی گذشت. برای بررسی دقیقتر این موضوع، با یک متخصص سرطان درباره معنای وجود خون در ادرار، زمانهای نگرانکننده و اهمیت پیگیری پزشکی آن گفتوگو شده است.
آیا وجود خون در ادرار همیشه به معنای سرطان است؟
دکتر ساچین شخار بیسوال، متخصص انکولوژی پزشکی میگوید پاسخ این سؤال «خیر» است.
او توضیح میدهد: «دیدن خون در ادرار برای بسیاری از افراد ترسناک است، اما این علامت لزوماً به معنای وجود سرطان نیست. اصطلاح پزشکی خون در ادرار، هماچوری (Hematuria) است که میتواند در اثر طیف گستردهای از بیماریها و مشکلات پزشکی ایجاد شود؛ بسیاری از آنها نیز قابل درمان هستند.»
با این حال، او تأکید میکند که این علامت باید جدی گرفته شود، زیرا ممکن است نشانه اولیه یک بیماری باشد که به درمان نیاز دارد؛ حتی اگر سرطان نباشد.
شایعترین دلایل خون در ادرار چیست؟
به گفته دکتر بیسوال، چندین مشکل رایج و نسبتاً معمول میتوانند باعث بروز این علامت شوند، از جمله:
* عفونتهای دستگاه ادراری (UTI)
* سنگ کلیه
* بزرگ شدن پروستات
* فعالیت ورزشی بسیار شدید
* مصرف برخی داروها
* بیماریهای کلیوی
او همچنین به نکتهای اشاره میکند که بسیاری از زنان ممکن است از آن آگاه نباشند: گاهی خون قاعدگی با ادرار مخلوط میشود و به اشتباه بهعنوان خون در ادرار تلقی میشود.
به گفته او، این علل روزمره بسیار شایعتر از سرطان هستند، اما همچنان نیاز به بررسی پزشکی دارند تا علت اصلی مشخص شود.
بر اساس اعلام مؤسسه ملی دیابت و بیماریهای گوارشی و کلیوی آمریکا (NIDDK)، هماچوری به دو شکل دیده میشود:
* هماچوری آشکار: زمانی که خون با چشم غیرمسلح در ادرار دیده میشود.
* هماچوری میکروسکوپی: زمانی که خون تنها در آزمایش ادرار یا زیر میکروسکوپ قابل تشخیص است.
چه زمانی خون در ادرار میتواند نشانه سرطان باشد؟
دکتر بیسوال توضیح میدهد که خون در ادرار میتواند یکی از نخستین نشانههای سرطانهای زیر باشد:
* سرطان کلیه
* سرطان مثانه
* سرطان حالب (لوله انتقال ادرار از کلیه به مثانه)
* سرطان پروستات
برخی افراد نیز بیش از دیگران در معرض خطر قرار دارند، از جمله کسانی که:
* بیش از ۴۰ سال سن دارند
* سیگار میکشند
* برای مدت طولانی با مواد شیمیایی صنعتی کار کردهاند
* سابقه خانوادگی سرطانهای دستگاه ادراری دارند
او هشدار مهمی را نیز مطرح میکند: سرطانهای دستگاه ادراری در مراحل اولیه اغلب هیچ دردی ایجاد نمیکنند. به همین دلیل، وجود خون بدون درد در ادرار هرگز نباید نادیده گرفته شود.
پزشکان چگونه علت خون در ادرار را بررسی میکنند؟
دکتر بیسوال میگوید روند بررسی معمولاً با اقدامات ساده آغاز میشود. پزشک ابتدا سابقه پزشکی فرد را بررسی میکند، معاینه فیزیکی انجام میدهد و آزمایش ادرار را برای تشخیص عفونت یا سلولهای غیرطبیعی درخواست میکند.
بسته به سن، سابقه پزشکی و عوامل خطر، ممکن است آزمایشهای زیر نیز توصیه شوند:
* سونوگرافی
* سیتیاسکن
* سیستوسکوپی (مشاهده داخل مثانه با دوربین مخصوص)
* آزمایش خون
هدف از این بررسیها یافتن علت واقعی خونریزی و تشخیص دقیق بیماری زمینهای است.
چرا نباید خون در ادرار را نادیده گرفت؟
دکتر بیسوال در این مورد کاملاً صریح است. او میگوید:
«وجود خون در ادرار یک علامت است، نه یک تشخیص.»
این علامت ممکن است تنها یک بار رخ دهد یا بارها تکرار شود؛ ممکن است همراه با درد باشد یا هیچ دردی نداشته باشد. در هر صورت، باید مورد ارزیابی پزشکی قرار گیرد.
او تأکید میکند که علت این مشکل همیشه به کمآبی بدن یا یک آسیب جزئی محدود نمیشود. مهمتر از همه، تشخیص زودهنگام علت اصلی، هرچه که باشد، شانس موفقیت درمان را بهطور چشمگیری افزایش میدهد.
جمعبندی
اگرچه خون در ادرار همیشه نشانه سرطان نیست، اما علامتی هشداردهنده محسوب میشود که نباید نادیده گرفته شود. از عفونتهای ساده گرفته تا سنگ کلیه و حتی برخی سرطانها، دلایل متعددی میتوانند پشت این علامت باشند. مراجعه به پزشک و انجام بررسیهای لازم، بهترین راه برای اطمینان از سلامت و شروع درمان بهموقع در صورت نیاز است.
