جنگ سوم و تجاوز نظامی اخیر آمریکا به ایران وارد روز بیست و ششم شد. در حالی که از روز آتش بس نقض شده میان دو کشور ۱۲۱ روز میگذرد، برخی اخبار حکایت از آن دارد که پیش نویس توافق ایران و عمان بر سر نحوه تردد کشتیها از تنگه هرمز نهایی شده؛ با این حال هنوز این توافق به طور رسمی اعلام نشده است.
تحولات مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز گذشته را از لینک زیر بخوانید:
اخبار مربوط به روز بیست و ششم جنگ سوم و روز صد و بیست و یکم آتش بس (۱۵ مرداد ۱۴۰۵) به شرح زیر است:
دادههای حملونقل دریایی نشان میدهد که تردد دریایی از طریق تنگههای هرمز و بابالمندب روز چهارشنبه نسبت به روز قبل به طور چشمگیری کاهش یافته است.
به گزارش انتخاب، بر اساس دادههای حملونقل منتشر شده توسط شرکت کپلر، تنها دو کشتی از تنگه هرمز عبور کردهاند که یکی از آنها کشتی باری حامل زغال سنگ با پرچم پاناما بود که وارد آبراه شد و دیگری محمولهای از کالاهای اولیه را با پرچم جزایر مارشال حمل میکرد که از آن خارج شد. این رقم در مقایسه با هشت کشتی در روز قبل، کاهش را نشان میدهد.
پیش از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ۲۸ فوریه / ۹ اسفند و به دنبال آن واکنش ایران مبنی بر بستن تنگه، معمولاً بین ۱۳۰ تا ۱۴۰ کشتی از این آبراه عبور میکردند.
در تنگه بابالمندب، دادههای کپلر نشان داد که تنها یک کشتی حامل کالا، که یک کشتی باری با پرچم باهاما بود، روز چهارشنبه از این تنگه عبور کرده است که نسبت به ۲۰ کشتی در روز قبل کاهش یافته است.
یک منبع بلندپایه جزئیاتی از توافق ایران و عمان درباره تنگه هرمز ارائه کرد.
به گزارش انتخاب، یک منبع بلندپایه به العربیه گفت: اعلام توافق برای بازگشایی دوباره تنگه هرمز ممکن است طی چند روز آینده انجام شود. کشتیهای ورودی به تنگه هرمز از مسیر کشتیرانی نزدیکتر به سواحل ایران عبور خواهند کرد.
وی افزود: کشتیهای خروجی از تنگه هرمز از مسیر کشتیرانی نزدیکتر به سواحل عمان استفاده خواهند کرد.
او ادامه داد: برخی طرفهای منطقهای ممکن است در عملیات مینروبی و اجرای اقدامات فنی لازم مشارکت کنند.
این منبع تصریح کرد: توافق ۶۰ روزه درباره تنگه هرمز با هدف شکستن بنبست و آغاز مذاکرات فنی طراحی شده است.
وی عنوان داشت: تماسهای غیرمستقیم میان واشنگتن و تهران از طریق میانجیها در جریان است.
وزرای خارجه عربستان، مصر، ترکیه و پاکستان در نشست چهارجانبه اردن، خواستار بازگشت به یادداشت تفاهم میان ایران و آمریکا و تداوم مسیر دیپلماسی برای جلوگیری از تشدید تنشهای منطقهای شدند.
به نقل از پایگاه خبری العهد، وزرای خارجه عربستان، مصر، ترکیه و پاکستان در پنجمین نشست چهارجانبه خود که در حاشیه نشست وزارتی حمایت از قدس در امان، پایتخت اردن برگزار شد، آخرین تحولات منطقه را بررسی و بر ضرورت کاهش تنشها از مسیر گفتوگو و دیپلماسی تأکید کردند.
شرکتکنندگان در این نشست، بازگشت به یادداشت تفاهم امضاشده میان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده در ماه ژوئن را گامی مهم برای تقویت امنیت و ثبات منطقه دانسته و بر حمایت از تلاشها برای دستیابی به توافقی پایدار تأکید کردند.
وزرای خارجه چهار کشور همچنین خواستار ادامه هماهنگیهای مشترک و توسعه همکاریها در چارچوب سازوکار چهارجانبه شدند و بر حمایت از راهحلهای دیپلماتیک و میانجیگریهای منطقهای، از جمله تلاشهای مشترک پاکستان و قطر، تأکید کردند.
در این نشست همچنین بر اهمیت تضمین امنیت آبراههای راهبردی، از جمله تنگه هرمز و بابالمندب، حفظ آزادی کشتیرانی و صیانت از امنیت تجارت جهانی و بازارهای انرژی تأکید شد.
فرمانده نیروی هوایی ارتش با صدور پیامی به مناسبت سالگرد شهادت خلبانان عباس بابایی و حسین لشکری، تصریح کرد: در مسیر اطاعت از ولایت و دفاع از ایران در برابر تجاوز دشمنان، جان بر کف خواهیم بود.
وزارت امور خارجه پاکستان گفت: سلطنت عمان نقش مهمی در حلوفصل مسئله تنگه هرمز ایفا کرده است.
وی افزود: ما همچنان با سایر کشورها در مورد بحران خاورمیانه و وضعیت در هرمز در حال رایزنی هستیم. تلاشهای دیپلماتیک ما برای دستیابی به راهحلی جامع و پایدار دربارهٔ تنگهٔ هرمز ادامه دارد
وزارت امور خارجه پاکستان اعلام کرد: سلطنت عمان نقش مهمی در حلوفصل مسئله تنگه هرمز ایفا کرده است.
رویترز نوشت: ایران به کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس هشدار داده است که هر گونه حملهٔ جدید ایالات متحده به خاک ایران، با ضربه زدن به زیرساختهای حیاتی انرژی در سراسر منطقهٔ خلیج فارس، تلافی خواهد شد.
به گزارش انتخاب، این هشدار از طریق کانالهای دیپلماتیک عالیرتبه، پس از آنکه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در ۲۸ ژوئیه (۶ مرداد) تهدید به حمله به زیرساختهای انرژی ایران کرد، ابلاغ شده است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در تماسهای تلفنی با همتایان خود در عربستان سعودی، قطر، ترکیه و نیز با فرماندهٔ ارتش پاکستان، پیامی یکسان را مطرح کرد: هر گونه حملهٔ آمریکا با حملاتی به اهداف آمریکایی و تأسیسات انرژی کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس مواجه خواهد شد، اما تأکید کرد که دیپلماسی همچنان مسیر ترجیحی ایران است.
روزنامه واشنگتن پست به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داد: نارضایتی ترامپ از وزیر جنگ، پیت هگست، افزایش یافته است؛ زیرا او از برجستهترین حامیان اقدام نظامی علیه ایران بوده است. هگست، ترامپ را متقاعد کرده بود که اقدام نظامی علیه ایران یک پیروزی سریع و نسبتاً آسان خواهد بود.
به گزارش انتخاب، کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، در واکنش گفت: هگست از اعتماد کامل رئیسجمهور ترامپ برخوردار است و تمام این ادعاها کاملاً اخبار جعلی است.
همچنین سخنگوی پنتاگون به واشنگتن پست گفت: هگست هیچکس را درباره وضعیت ذخایر مهمات گمراه نکرده و تقصیری را متوجه معاون خود نساخته است. ادعاهای مربوط به اتمام ذخایر تسلیحاتی، اختلافات داخلی و موضع هیگسث درباره ایران، صرفاً زاییده خیال و بیاساس است.
الجزیره نوشت: نفت در پی امیدها به توافق میان آمریکا و ایران کاهش یافت.
به گزارش انتخاب، قیمت نفت امروز پنجشنبه کاهش یافت؛ زیرا سرمایهگذاران در حال ارزیابی این موضوع هستند که آیا پیشرفت حاصلشده در مذاکرات ایران و عمان میتواند راه را برای توافقی میان آمریکا و ایران بهمنظور پایان دادن به جنگ پنجماهه و بازگشایی تنگه هرمز هموار کند یا خیر.
بهای معاملات آتی نفت خام برنت با ۳۷ سنت، معادل ۰.۵ درصد، کاهش به ۷۹.۰۸ دلار در هر بشکه رسید. همچنین معاملات آتی نفت خام وست تگزاس اینترمدیت (WTI) آمریکا با ۵۳ سنت، معادل ۰.۷ درصد، افت کرد و به ۷۴.۶۹ دلار در هر بشکه رسید.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، گفت که مذاکرات با تهران «بهنظر میرسد بهخوبی پیش میرود» و بار دیگر از دیدگاه مثبت خود نسبت به مذاکرات برای پایان دادن به جنگ با ایران سخن گفت، بدون آنکه جزئیاتی از گفتوگوها ارائه کند.
به گزارش انتخاب، او در گفتوگویی که شامگاه چهارشنبه از شبکه «فاکس ۵ لاسوگاس» منتشر شد، اظهار داشت: «شنیدهام که اوضاع بهخوبی پیش میرود.»
ترامپ همچنین گفت که دستیابی به توافق درباره بازگشایی تنگه هرمز بسیار نزدیک است.
وی ادعا کرد: «من بهدنبال کشتن مردم و نابود کردن همهچیز نیستم؛ در حالی که اوضاع به آن سمت میرفت. آنها خواهان مذاکره بودند و ما هم در حال انجام آن هستیم و بهنظر میرسد که همهچیز بهخوبی پیش میرود.»
العربی الجدید به نقل از سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) اعلام کرد: گزارشی درباره یک حادثه در ۹ مایل دریایی جنوبشرقی کمزار در سلطنت عمان دریافت شده است.
به گزارش «انتخاب»، این سازمان افزود: ناخدای یک نفتکش گزارش داد که هنگام عبور از تنگه هرمز، صدای دو انفجار را شنیده است.
فاکس نیوز: آیا در مورد ایران، بین شما و ترامپ اختلاف نظری وجود دارد؟
ونس: نه.
فاکس نیوز: ما مدام میشنویم که در مورد ایران پیشرفتهایی حاصل شده، اما بعد میشنویم که هیچ پیشرفتی وجود ندارد. جمهوریخواهان دوران بوش دارند به سراغ شما میآیند و میگویند که حالا این مسئله دیگر مسئولیت شماست.
ونس: اگر آنها میخواهند مسئولیت تلاش برای به پایان رساندن موفقیتآمیز این جنگ را بر عهده من بگذارند، من از این موضوع خوشحال هستم و آن را میپذیرم. ایرانیها افراد دشواری هستند.
ونس: «وظیفه من این است که منافع هیچ کشور دیگری روی زمین را دنبال نکنم، بلکه فقط منافع ایالات متحده آمریکا را دنبال کنم... وقتی دیدگاه من با نتانیاهو متفاوت باشد، ما درباره آن یک گفتوگوی صریح و شفاف داریم. من احساس نکردم که با تقابلی مواجه شده باشم.»
ادعای ترامپ درباره ایران:
«در حال گفتوگو هستیم. باید ببینیم چه اتفاقی میافتد.»
«ترجیح میدهم به یک توافق برسیم، چون نمیخواهم آدمها کشته شوند.»
رویترز به نقل از منابع:
ایران به کشورهای حاشیه خلیج فارس هشدار داده که هرگونه حمله جدید آمریکا با پاسخ متقابل علیه زیرساختهای حیاتی انرژی در سراسر منطقه روبهرو خواهد شد .
این هشدار در جریان مجموعهای از تماسهای دیپلماتیک سطح بالا منتقل شد .
پیام عراقچی در تمام تماسها یکسان بود: «ما برای پاسخ متقابل آمادهایم، اما یافتن یک راهحل دیپلماتیک بهترین راه به جای ویرانی گسترده در منطقه است» .
ایرنا: کاظم غریبآبادی معاون امور حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه گفت که پیامهایی از آمریکا دریافت کردهایم مبنی بر آمادگی برای بازگشت به تعهدات.
بخشهایی از مصاحبه وی به شرح زیر است:
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در چند ساعت اخیر یک بازی روانی و رسانهای را مثل همیشه به راه انداخته و ادعا میکند که از دوشنبه هفته آینده مذاکرات هستهای آغاز خواهد شد؛ یا ادعا میکند که این مذاکره میان ایران، عمان و آمریکا در جریان است؛ و یا حتی در سخنانی ادعا کرده که مقامهای ایرانی واقعیت را نمیگویند و مذاکراتی در جریان است. پاسخ وزارت امور خارجه به این ادعاهای رئیسجمهور آمریکا چیست؟
آنچه واقعیت موضوع است و ما در چند روز گذشته نیز آن را بیان کردهایم، این است که در اقدامی که با کشور عمان انجام میدهیم، مذاکرهای با آمریکا در این زمینه نداشتهایم. چرا که عرض کردم بحث تنگه هرمز از نظر ما بدون دخالت خارجی است؛ جایی که طرف خارجی دخالت کرد، درگیری نظامی برای منطقه به بار آورد و تمام تعهدات آمریکا ذیل آن یادداشت تفاهم را زیر پا گذاشت. پس در واقع این مسیر، مسیری میان ایران و عمان بوده و هست و ما مذاکرهای در این مدت نداشتهایم.
اما درباره اینکه پس از این چه اتفاقی بیفتد: اگر این تفاهم میان ایران و عمان حاصل شود، همه انتظار دارند این تفاهم وارد عرصه اجرایی شود.
اجرا شدن این تفاهم الزاماتی دارد که بخش اعظم یا حتی تمامی آن بستگی به همان چند نکتهای دارد که درباره آمریکا عرض کردم: محاصره، ازسرگیری جنگ، وضعیت لبنان، تحریمهایی که مجدداً آمریکا وضع کرده، تحریمهایی که رفع شده بود و دوباره بازگردانده شد، پولهای بلوکهشده ایران و وجود یک تعهد محکم برای ادامه این مسیر و اجرای تعهدات در آینده. اینها تماماً مربوط به آمریکا است و به جمهوری اسلامی ایران ارتباطی ندارد. پس اگر قرار باشد تفاهم ایران و عمان وارد فاز اجرایی شود، منوط به این است که طرف مقابل این الزامات را برآورده سازد. اینکه آمریکا ادعا میکند در حال مذاکره با ایران است، صحت ندارد و مذاکرهای در کار نیست. البته ما پیامهایی را از سوی آمریکا دریافت کردهایم.
محور این پیامها چه بوده است.
پیامهای دریافتی حاکی از آن است که آمریکا آمادگی کامل برای بازگشت به تعهدات خود را دارد. این پیامها دریافت شده و در واقع خود آمریکاییها آن را اعلام کردهاند. اما اینکه آیا ما تصمیم به ورود به مرحله دوم گرفتهایم یا خیر، باید بگویم این تصمیم همچنان اتخاذ نشده و با توجه به پیچیدگیها و دشواریهایی که عرض کردم، در دست بررسی است.
تمام پیامهای دریافتی باید تحلیل و بررسی شوند. ما باید نگاهی نیز به آینده داشته باشیم تا مجدداً وارد این ورطه باطل نشویم که پس از دو یا سه هفته، باز هم با گرفتاریها یا درگیریهای نظامی جدید مواجه شویم. این مسائل باید سنجیده شده و تصمیم مناسب اتخاذ گردد.
اما یک نکته بسیار مهم وجود دارد و آن این است که جمهوری اسلامی ایران تعهدات خود را نقض نکرده است. ما تحت یادداشت تفاهم اسلامآباد بیشتر از یک تعهد نداشتیم که آن هم مربوط به تنگه هرمز بود؛ تنگهای که پیش از جنگ کلاً باز بود. به هر ترتیب، این جمهوری اسلامی ایران نبوده که تعهد خود را نقض کرده، بلکه این آمریکا بوده است. حالا اگر آمریکا آمادگی دارد به تعهدات خود بازگردد، تصمیمی است که باید دولت آمریکا بگیرد؛ اما این حق جمهوری اسلامی ایران است که میزان این آمادگی دولت آمریکا را مورد سنجش و ارزیابی قرار داده و تصمیم درست را اتخاذ نماید.