امروز ۱۱ آبان ۱۴۰۵ است و ۲۴۷ روز از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران (۹ اسفند ۱۴۰۴) و آغاز جنگ ۴۰ روزه و همچنین ۲۰۹ روز از زمان آتش‌بس (۱۸ فروردین ۱۴۰۵) می‌گذرد؛ آتش‌بسی که در ۱۷ تیر ۱۴۰۵ نقض شد و آمریکا درگیری نظامی دیگری به ایران تحمیل کرد که ۱۷ روز به طور مداوم به طول انجامید و پس از آن نیز به صورت پراکنده ادامه یافت. روز گذشته، اکسیوس خبر داد که نتانیاهو ترامپ را تحت فشار قرار داده بود تا بلافاصله پس از انتخابات سه‌شنبه، به ایران حمله کند، اما ترامپ فعلاً می‌خواهد اجازه دهد مذاکرات ایران، مسیر خود را طی کند.
تحولات مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز گذشته را از لینک زیر بخوانید:
اخبار مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز جاری، ۱۱ آبان ۱۴۰۵ هم به شرح زیر است:
قیمت نفت به ۱۰۴.۶۰ دلار رسید.
قیمت نفت به ۱۰۶.۲۹ دلار رسید.
فارس: نیروی دریایی ارتش اعلام کرد: یک نفتکش در محدوده ممنوعه و ناامن شرق تنگه هرمز، بر اثر برخورد با مین دریایی دچار حادثه شد و آتش گرفت.
این نفتکش سامانه‌های ناوبری خود را خاموش کرده بود.
نیروی دریایی ارتش تاکید کرد، صاحبان نفتکش ها از سرنوشت شناورهای متخلف که با خاموش کردن سامانه های شناسایی خود، قصد عبور از مناطق ممنوعه را دارند، عبرت بگیرند، چرا که عواقب تردد بدون هماهنگی و در مناطق پرخطر، برخورد با مین های دریایی و آتش سوزی است.
الجزیره نوشت: شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر و وزیر امور خارجه قطر، و بدر عبدالعاطی، وزیر امور خارجه مصر، در تماس تلفنی درباره روابط دوجانبه و تحولات منطقه‌ای گفتوگو کردند.
به گزارش انتخاب، دو طرف در این تماس، روابط همکاری میان دو کشور و راه‌های حمایت و تقویت آن را بررسی کردند و همچنین آخرین تحولات منطقه‌ای، به‌ویژه تلاش‌های دیپلماتیک و هماهنگی‌های مشترک برای کاهش تنش و تقویت امنیت و ثبات در منطقه را مورد بحث و تبادل نظر قرار دادند.
نخست‌وزیر و وزیر امور خارجه قطر بر حمایت دوحه از تمامی تلاش‌های دیپلماتیک و ابتکارهای با هدف دستیابی به راه‌حلی که آزادی کشتیرانی دریایی را تضمین کند، تأکید کرد.
وی همچنین حمایت قطر از تلاش‌هایی را که زمینه را برای دستیابی به توافقی جامع با هدف تحقق صلح پایدار در منطقه فراهم می‌کنند، مورد تأکید قرار داد.
مصر روز یکشنبه حمله به یک فروند نفتکش حامل گاز طبیعی مایع متعلق به شرکت «قطر گاز ترنسپورت» (ناقلات) را که هنگام عبور از آب‌های خلیج فارس هدف قرار گرفته بود، محکوم کرده بود.
قاهره با تأکید بر مخالفت قاطع خود با چنین حملاتی اعلام کرد که این اقدامات نقض آشکار قوانین بین‌المللی به شمار می‌روند و امنیت و آزادی کشتیرانی بین‌المللی را تضعیف می‌کنند.
وزارت امور خارجه مصر در بیانیه‌ای همچنین بر همبستگی کامل این کشور با قطر در تمامی اقداماتی که برای حفاظت از حاکمیت و منافع خود اتخاذ می‌کند، تأکید کرد و بر اهمیت حفظ امنیت و سلامت کشتیرانی دریایی و احترام به قواعد و احکام حقوق بین‌الملل تأکید ورزید.
رئیس‌جمهور آمریکا مدعی شد که او با ایران با ملایمت رفتار کرده است.
به گزارش انتخاب، در ادامه متن پرسش و پاسخ رئیس‌جمهور آمریکا با خبرنگاران می‌آید:
سؤال خبرنگار از ترامپ: آیا به تغییر رژیم در ایران نیاز دارید؟
ادعای ترامپ: ما به‌نوعی و از یک نظر، رژیم را تغییر داده‌ایم. این کار را دو بار انجام داده‌ایم.
سؤال خبرنگار از ترامپ: آیا از اینکه ایران تا این اندازه مقاومت کرده، غافلگیر شده‌اید؟
ادعای ترامپ: نمی‌دانم منظور از «مقاومت» چیست. منظورم این است که ما با آنها با ملایمت رفتار کرده‌ایم، چون آنها می‌خواهند مذاکره کنند و مدام به مذاکره ادامه می‌دهند.
اما در مقطعی، مجبور خواهیم شد این کار را انجام دهیم.
در بخش عمده‌ای از این جنگ، ما واقعاً در حال جنگیدن نبوده‌ایم.
خبرگزاری شینهوا نوشت: وزیر خارجه چین از دیدار خود با مقام ایرانی خبر داد.
به گزارش انتخاب، وانگ‌یی، وزیر خارجه چین با بیان اینکه امروز در پکن با یک مقام ایرانی دیدار کردم، تأکید کرد: گفتوگو و مذاکره، راه‌حل مناقشات خاورمیانه است.
وی افزود: پکن از ایران در حفاظت از حاکمیت و امنیت خود حمایت می‌کند.
وانگ‌یی اظهار کرد: همه طرف‌ها باید به‌جای توسل دوباره به سلاح، بر راه‌حل‌های سیاسی تمرکز کنند.
علی باقری، معاون بین‌الملل شورای عالی امنیت ملی ایران که به منظور دیدار و رایزنی با مقامات کشور چین به پکن سفر کرده است لحظاتی قبل با وانگ ئی، وزیر امور خارجه چین دیدار و رایزنی کرد.
باقری در این دیدار، درباره تحولات ناشی از حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران، ابتکارهای دیپلماتیک تهران برای پایان جنگ و راهکارهای تقویت امنیت پایدار در منطقه رایزنی کرد.
وی در این دیدار با تاکید بر اینکه ایران در دفاع از حاکمیت و امنیت ملی خود مصالحه نمی‌کند، اقدامات تجاوزکارانه آمریکاو رژیم صهیونیستی در حمله به ایران و و ترور رهبر انقلاب اسلامی و خانواده ایشان را جنایتی فراموش ناشدنی توصیف کرد و گفت : ما این اقدامات را مصداق جنایات جنگی می دانیم و نباید اجازه داد چنین جنایاتی ادامه یابد.
معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران تصریح کرد: موضع تهران در دفاع از امنیت ملی، حاکمیت و تمامیت ارضی خود تغییری نکرده و ایران در این زمینه هیچ‌گونه مصالحه‌ای نخواهد کرد.
باقری همچنین با اشاره به پیامدهای جنگ‌طلبی و سلطه‌جویی آمریکا، گفت: جنگ علیه یک تمدن نمی‌تواند به پیروزی منجر شود و چنین رویکردی موجب اختلال در اقتصاد جهانی خواهد شد.
ستون‌نویس بلومبرگ می‌گوید موضع چین درباره تنگه هرمز در حال تشدید است.
به گزارش انتخاب، خاویر بلاس، ستون نویس بلومبرگ گفت: موضع چین درباره تنگه هرمز همچنان در حال سخت‌گیرانه‌تر شدن است و به‌طور فزاینده‌ای علیه ایران تغییر می‌کند.
وی افزود: این متن بیانیه مشترک چین و عمان است که امروز منتشر شده است: «... دو طرف معتقدند که تنگه هرمز باید به وضعیت عادی بازگردد و به‌طور امن به روی کشتیرانی باز باشد.»
شبکه المیادین گزارش‌هایی از برگزاری نشست سه‌جانبه مقام‌های چین، عمان و ایران با هدف بررسی ابتکار تازه میانجیگری مسقط منتشر کرد. این گزارش همزمان با سفر تاریخی پادشاه عمان به پکن منتشر شده درحالیکه چین و عمان بر تشویق تهران و واشنگتن به بازگشت به مسیر دیپلماسی و ازسرگیری گفت‌وگوها تأکید کردند.
به گزارش انتخاب، شبکه المیادین به نقل از یک منبع آسیایی در پکن گزارش داد که موضوع اصلی سفر سلطان عمان، بررسی امکان شکل‌گیری دور تازه‌ای از میانجیگری میان تهران و واشنگتن با تضمین‌های اقتصادی و امنیتی چین بوده و روابط دوجانبه در اولویت بعدی مذاکرات قرار داشته است.
این منبع مدعی شد که عمان در روند میانجیگری پیشین با مشارکت پاکستان و قطر کنار گذاشته شده بود و در آن مقطع، اتهام‌هایی از سوی آمریکا درباره نزدیکی بیش از حد مسقط به تهران مطرح شده بود.
به گفته وی، ناکامی میانجیگری پاکستان و قطر، که چین نیز برای موفقیت آنها تلاش کرده بود، به عواملی از جمله کاهش اعتماد و فعال شدن «توافق مکه» و تلاش برای جدا کردن پرونده یمن از موضوع ایران مربوط می‌شود.
این منبع افزود که پس از ناکامی این دو مسیر، بار دیگر نیاز به فعال شدن کانال عمان احساس شده است؛ کانالی که به گفته وی، در فوریه ۲۰۲۶ نیز زمینه‌ساز مذاکرات غیرمستقیم میان آمریکا و ایران بود و پیش از بازگشت واشنگتن به جنگ، پیشرفت قابل توجهی در آن حاصل شده بود.
بر اساس این گزارش، چین، عمان را تنها کشور حوزه خلیج فارس می‌داند که همچنان کانال ارتباطی بازی با همه طرف‌ها دارد و می‌تواند در چند جبهه به‌طور همزمان فعالیت کند.
این منبع گفت که هدف از این نشست بررسی پیشنهاد میانجیگری عمان و تضمین‌های چین بوده و علی باقری‌کنی، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران نیز در این گفت‌وگوهای غیرعلنی حضور داشته است.
بر اساس این روایت، اکنون یک مسیر مذاکراتی سه‌جانبه یا موازی میان پکن، مسقط و تهران در حال فعالیت است و چین برخلاف گذشته، صرفاً نقش حامی غیرمستقیم را ندارد، بلکه به‌صورت مستقیم در روند گفت‌وگوها حضور یافته است؛ موضوعی که به گفته این منبع، با ابتکار عمان محقق شده است.
در عین حال خبرگزاری شینهوا چین گزارش داد که پکن و مسقط توافق کرده‌اند آمریکا و ایران را به اتخاذ راهکارهای مسالمت‌آمیز، بازگشت به تفاهم‌نامه اسلام‌آباد و ازسرگیری مذاکرات میان دو طرف تشویق کنند.
بر اساس این گزارش، دو کشور همچنین بر ضرورت ازسرگیری تردد ایمن و عادی کشتی‌ها در تنگه هرمز تاکید کرده‌اند.
این مواضع در جریان مذاکرات گسترده هیثم بن طارق آل سعید، سلطان عمان و شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین در تالار بزرگ خلق در پکن مطرح شد. این سفر که از روز یکشنبه آغاز شده، نخستین سفر رسمی یک پادشاه عمان به چین از زمان برقراری روابط دیپلماتیک میان دو کشور در سال ۱۹۷۸ و نخستین سفر هیثم بن طارق به این کشور از زمان رسیدن به سلطنت در سال ۲۰۲۰ به شمار می‌رود.
سلطان عمان در این دیدار با تاکید بر روابط عمیق کشورش با چین، گفت که سرمایه‌گذاری مستقیم شرکت‌های چینی در عمان طی سال‌های اخیر و با مشارکت سازمان سرمایه‌گذاری عمان از ۳۳ میلیارد یوان فراتر رفته است.
وی این روند را نشانه تحولی منحصر بفرد در روابط اقتصادی دو کشور دانست و بر توسعه سرمایه‌گذاری مشترک، انتقال تجربه و تقویت صنایع مبتنی بر دانش و فناوری تأکید کرد.
در جریان این سفر، سلطان عمان و رئیس‌جمهور چین همچنین شاهد امضای یک توافق‌نامه و ۱۴ یادداشت تفاهم و پروتکل همکاری در زمینه‌های سرمایه‌گذاری، تبادل اطلاعات، علوم و فناوری و هوش مصنوعی بودند.
رئیس‌جمهور چین همچنین بر حمایت کشورش از حل‌وفصل اختلافات از مسیرهای سیاسی و دیپلماتیک تاکید کرد و گفت که پکن آماده تقویت ارتباط و هماهنگی با کشورهای عربی برای بازگرداندن هرچه سریع‌تر ثبات به منطقه است.
تسنیم نوشت: علی باقری، معاون بین‌الملل شورای عالی امنیت ملی ایران به منظور دیدار و رایزنی با مقامات کشور چین به پکن سفر کرده است.
باقری قرار است با وانگ ئی، وزیر امور خارجه چین دیدار و درباره تحولات دوجانبه، منطقه و بین‌الملل رایزنی کند.
رئیس سابق میز ایران در سازمان اطلاعات نظامی اسرائیل تأکید کرد: نتانیاهو انگیزه‌های قدرتمند سیاسی در داخل اسرائیل و همچنین ملاحظات راهبردی برای وقوع جنگی دیگر با ایران دارد.
به گزارش انتخاب، دنیس سیترونوویچ، رئیس سابق میز ایران در سازمان اطلاعات نظامی اسرائیل اظهار کرد: اگر واشنگتن و تهران به توافق برسند، یکی از بزرگترین بازندگان سیاسی این توافق بنیامین نتانیاهو خواهد بود. او تقریباً به همان اندازه‌ای که انسان به اکسیژن نیاز دارد، به رویارویی دوباره با ایران نیازمند است.
وی افزود: در عرصه داخلی، جنگی جدید می‌تواند چشم‌انداز سیاسی اسرائیل را به‌طور چشمگیری دگرگون کند؛ آن هم در شرایطی که نتانیاهو در حال حاضر مسیر روشنی برای تشکیل دولت در اختیار ندارد.
سیترونوویچ ادامه داد: از منظر راهبردی، نتانیاهو به‌خوبی می‌داند که اگر ترامپ همین حالا به ایران حمله نکند، ممکن است این فرصت دیگر هرگز تکرار نشود. حتی پس از آغاز به کار کنگره جدید، فضای سیاسی در واشنگتن می‌تواند پیچیده‌تر شود. نتانیاهو همچنین نمی‌تواند فرض کند که رئیس‌جمهور بعدی آمریکا، چه جمهوری‌خواه باشد و چه دموکرات، همان تمایل ترامپ به استفاده از نیروی نظامی علیه ایران را داشته باشد.
او اضافه کرد: به همین دلیل است که نتانیاهو تمام تلاش خود را به کار گرفته تا ترامپ را به آغاز حمله‌ای دیگر علیه ایران متقاعد کند. او استدلال می‌کند که وارد کردن یک ضربه ویرانگر دیگر می‌تواند سرانجام به سقوط حکومت ایران منجر شود؛ این در حالی است که کارزارهای نظامی قبلی در دستیابی به چنین هدفی ناکام مانده‌اند.
رئیس سابق میز ایران در سازمان اطلاعات نظامی اسرائیل افزود: در همین حال، ممکن است نتانیاهو در پی آن باشد که ایران را به حمله علیه اسرائیل تحریک کند تا از این طریق، زمینه و توجیه لازم برای آغاز عملیات نظامی دیگری از سوی اسرائیل فراهم شود.
وی عنوان کرد: خلاصه اینکه نتانیاهو انگیزه‌های قدرتمند سیاسی در داخل اسرائیل و همچنین ملاحظات راهبردی برای وقوع جنگی دیگر با ایران دارد و برای به راه انداختن چنین جنگی حاضر است به اقدامات بسیار فراتر از حد معمول دست بزند.
او گفت: این شاید آخرین فرصت نتانیاهو برای متقاعد کردن یک رئیس‌جمهور آمریکا به انجام حمله نظامی علیه ایران باشد و من به‌طور جدی تردید دارم که او اجازه دهد این فرصت از دست برود.
وزیر خارجه چین بنا بر اعلام خبرگزاری این کشور، با یک مقام امنیتی ایرانی دیدار کرد.
به گزارش انتخاب، خبرگزاری چین اعلام کرد: وانگ‌یی وزیر امور خارجه چین امروز در پکن با یک مقام امنیتی ایران دیدار کرد.
شبکه کان مدعی شد: کشورهای حاشیه خلیج فارس خود را برای احتمال ازسرگیری حملات آمریکا به ایران آماده می‌کنند. یک مقام اماراتی صبح امروز (دوشنبه) به شبکه خبری کان اسرائیل گفت: «ما واقع‌بین هستیم و به نظر می‌رسد رویارویی در راه است.»
به گزارش انتخاب، این مقام اماراتی افزود: «ایران همچنان به ایده‌های واپس‌گرایانه خود و رؤیای هسته‌ای‌اش پایبند است و ما این موضوع را ارزیابی کرده و برای آن آماده می‌شویم.»
او در ادامه ادعا کرد: «همانند هر بار گذشته که کار به تعویق و وقت‌کشی کشیده شد، اعتماد چندانی به ایرانی‌ها نداریم.»
شب گذشته، شبکه خبری کان گزارش داد که در اسرائیل ارزیابی می‌شود دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، ممکن است طی چند روز آینده دستور ازسرگیری عملیات نظامی علیه ایران را صادر کند. در پی این ارزیابی، اسرائیل دوری از گفت‌وگوها را با کشورهای حاشیه خلیج فارس، با تأکید بر امارات متحده عربی، انجام داده است.
در پایان هفته گذشته نیز در چارچوب هماهنگی‌های امنیتی میان دو کشور، نشست‌هایی میان مقام‌های ارشد ارتش اسرائیل و مقام‌های ارشد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) برگزار شد تا در صورت آغاز دور جدیدی از درگیری‌ها، هماهنگی‌های لازم انجام شده باشد. انتظار می‌رود یک عملیات مشترک آمریکا و اسرائیل با نام «انرژیا» به اجرا درآید.
منابع اسرائیلی دیگری به شبکه خبری کان گفتند که نسبت به احتمال دستیابی به پیشرفتی در مذاکراتی که طی روزهای اخیر میان ایران و قطر با هدف دستیابی به راه‌حلی دیپلماتیک در جریان است، بدبینی وجود دارد.
در سایه افزایش تنش‌ها، اسرائیل آمادگی‌های خود را برای احتمال ازسرگیری جنگ تکمیل کرده است. این آمادگی‌ها شامل برنامه انتقال مهمات و موشک‌های رهگیر است که طی روزهای اخیر از آمریکا و اروپا به اسرائیل و دیگر کشورهای منطقه رسیده‌اند؛ عملیاتی پیچیده در حوزه لجستیکی که ارتش آمریکا آن را مدیریت کرده است.
همزمان، ده‌ها فروند هواپیمای ترابری و سوخت‌رسان طی روزهای اخیر در پایگاه‌های نیروی هوایی اسرائیل در عوفدا و نواتیم فرود آمده‌اند.
نامزد دموکرات‌ها در انتخابات مجلس نمایندگان به بمباران مدرسه میناب توسط آمریکا و شهادت تعدادی دانش‌آموز، واکنش نشان داد.
به گزارش انتخاب، عبدال السید، نامزد دموکرات‌ها در انتخابات مجلس نمایندگان آمریکا گفت: «ما پولمان را صرف بمباران مدارس دیگران می‌کنیم؛ در حالی که این پول باید برای مدرسه ابتدایی و مدارس فرزندان خودمان هزینه شود.»
بقائی اظهار کرد: در برابر استفاده از خاک همسایگان برای تعرض به حاکمیت ایران ساکت نمی‌نشینیم.
او گفت: بعضی از این کشورهای منطقه نه‌تنها مانع استفاده ماشین جنگی آمریکا از امکانات، فضا و زیرساخت‌های سرزمینی‌شان برای تجاوز به ایران نشدند، بلکه در مواردی حتی مشوق و تسهیل‌کننده این تهاجم نیز بودند.
سخنگوی وزارت خارجه عنوان کرد: جنگ همین الان هم در جریان است و ما برای هر پیشامدی آماده‌ایم.
وی بیان کرد: هرگونه تعرض به ایران با هر ابزاری، با واکنش پرقدرت، فوری و همه‌جانبهٔ ما مواجه خواهد شد.
سخنگوی وزارت خارجه تأکید کرد: دیدگاه‌های طرف مقابل را از طریق میانجی‌ها دریافت کردیم، شنیدیم و ملاحظات مختلف رد و بدل شد. کماکان پیشنهاد ما درباره این روند دیپلماتیک وجود دارد
وی افزود: مبنای گفت‌وگوها و مذاکرات بین ایران و آمریکا از طریق میانجی‌ها، همان طرح ۷ مرحله‌ای ایران است که اکنون فشرده شده و امکان اجرای آن، نشانگر رویکرد مبتنی بر حسن‌نیت ایران است که اعلام کردیم در صورت اجرای مطالبات ایران، این امکان وجود دارد که ظرف مدت کوتاهی هم امنیت به تنگه هرمز بازگردد و هم روند مذاکرات آغاز شود.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در نشست شورای امنیت اعلام کرد که هر مسیری برای حل‌وفصل پرونده هسته‌ای ایران باید شامل بازرسی‌های آژانس باشد. همزمان، آمریکا به دنبال افزودن درخواست‌هایی در حوزه هسته‌ای به مذاکرات است. موضع وزارت امور خارجه در این زمینه چیست و ایران تحت چه شرایطی با ازسرگیری بازرسی‌ها موافقت خواهد کرد؟» گفت: ما هنوز به آن مرحله نرسیده‌ایم. آقای مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بدهی‌های زیادی به ایران دارد و ابتدا باید بدهی‌های قبلی خود را تسویه کند و بعد درباره روند آتی صحبت کند.
بقائی ادامه داد: یکی از بدهی‌های بزرگ مدیرکل آژانس به ایران این است که در مواجهه با اقدام جنایتکارانه و غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی در حمله به تأسیسات هسته‌ای ایران، موضعی اتخاذ نکرد. علاوه بر این، با تهیه گزارش‌های دوپهلو، به نوعی فضاسازی کرد تا جنایات آمریکا و رژیم صهیونیستی را توجیه کند.
او افزود: متأسفانه اعتبار آژانس بین‌المللی انرژی اتمی از آن زمان تاکنون به‌شدت مخدوش شده و شخص مدیرکل در این زمینه مسئولیت مستقیم دارد.
وی تصریح کرد: ما اکنون در مرحله گفتوگو از طریق میانجی‌ها برای پیشبرد مطالبات ایران هستیم. در این مرحله، همه‌چیز بستگی به این دارد که طرف مقابل، یعنی طرف آمریکایی که آغازگر این بازی کثیف بوده است، مطالبات و شروط ایران را اجرا کند. پس از آن باید درباره مراحل بعدی صحبت کنیم.
نشست خبری اسماعیل بقائی سخنگوی وزارت خارجه امروز دوشنبه ۱۱ آبان ۱۴۰۵ با حضور خبرنگاران و اصحاب رسانه برگزار شد.
به گزارش انتخاب، بقائی در پاسخ به خبرنگاری که از وی پرسید «آیا ایران برای رسیدن به توافق ممکن است با تحویل اورانیوم غنی شده ۶۰ درصد خود به کشور ثالث موافقت کند یا این موضوع در مذاکرات دوحه مطرح شده است؟» گفت: خیر.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره طرح مطالبه تغییر دکترین هسته‌ای ایران در فضای عمومی و بازتاب آن در مذاکرات گفت: فکر می‌کنم طرف مقابل ناظر گفت‌وگوها و گفتمان‌ها در فضای رسانه‌ای، نخبگانی و عمومی جامعه است. ما نیازی نداریم در قبال آنچه در سطح گفت‌وگوها و گفتمان‌ها می‌گذرد، برخورد تصنعی داشته باشیم. این یک امر واقعی است که مردم ما با توجه به اتفاقاتی که در دو سال گذشته و باز هم تأکید می‌کنم، در ۱۲ تا ۱۳ سال اخیر، از زمان آغاز مذاکرات که به توافق هسته‌ای در سال ۲۰۱۵ منتهی شد و تحولات پس از آن رخ داد، یک پرسش منطقی را مطرح می‌کنند.
سخنگوی وزارت خارجه عنوان کرد: پرسش این است که با وجود همه تلاش‌های ایران برای نشان دادن مسالمت‌آمیز و صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای خود، طرف مقابل همواره به دنبال بهانه‌جویی بوده است. این یک بحث واقعی است. طرف مقابل، صاحب فتوای منع تولید و استفاده از تسلیحات هسته‌ای را ترور کرده است.
او اضافه کرد: پیش‌تر نیز گفته‌ام که دلیل و بانی شکل‌گیری این بحث، نه‌فقط در جامعه ما، بلکه در سطح بین‌المللی، کسی نیست جز آمریکا و رژیم صهیونیستی. برنامه هسته‌ای ایران مطلقاً صلح‌آمیز بوده و هست و این موضوع بارها اثبات شده است.
سخنگوی وزارت خارجه اظهار کرد: اینکه طرف مقابل بر اساس دروغ بزرگی که از ۲۰ سال پیش آغاز کرده، مدام ادعای وجود سلاح هسته‌ای یا خطر دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای را تکرار می‌کند، این بحث را دامن می‌زند که گویا آنها خود را به خواب زده‌اند و هرچقدر هم ما درباره صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای ایران بحث و دلیل و مدرک ارائه کنیم، قرار نیست به آن اعتنایی کنند. بنابراین، این بحث، موضوعی واقعی است.
بقائی ادامه داد: اما همان‌طور که اعلام شد، در سطح تصمیم‌گیری، ما همچنان عضو معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (NPT) هستیم و مادامی که ایران عضو این معاهده است، خود را مقید و ملزم به رعایت تعهدات مندرج در آن می‌داند.
رویترز نوشت: پیش‌نویس یک پیشنهاد میان ایران و آمریکا برای دریافت بازخورد، در حال گردش است.
به گزارش انتخاب، یک مقام آگاه گفت: مذاکره‌کنندگان ایرانی روز یکشنبه مذاکرات دوحه را ترک کردند، اما این اقدام به دلیل بروز اختلاف یا دشواری در مذاکرات نبوده است.
مقام آگاه تأکید کرد: پیش‌نویس یک پیشنهاد در حال گردش میان طرف‌ها برای دریافت بازخورد و پیگیری است و احتمال برگزاری نشست دیگری در ادامه مذاکرات وجود دارد.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی درباره نامه اخیر معاون رئیس‌جمهور آمریکا به دبیر شورای عالی امنیت ملی و گمانه‌زنی‌ها پیرامون لحن و پیشنهادهای متمایز آن اظهار داشت: تفاوت در لحن و سبک نامه‌نگاری یک امر طبیعی است و افراد ممکن است با شیوه‌های گوناگونی بنویسند یا سخن بگویند؛ اما آنچه برای جمهوری اسلامی ایران ملاک قضاوت به شمار می‌رود، عملکرد عینی دولت آمریکاست. تجربه نشان داده است که واشنگتن در حوزه دیپلماسی نه‌تنها ابتکاری از خود ندارد، بلکه هر زمان روزنه‌ای برای دیپلماسی باز شده، آن را تخریب کرده است. آمریکا در طول دو سال گذشته پیوسته بر طبل جنگ کوبیده و روندهای دیپلماتیک را یا در میانه راه مختل کرده و یا پس از به نتیجه رسیدن، نظیر تفاهم‌نامه اسلام‌آباد که مذاکره‌کننده ارشد آن همین نویسنده نامه بود و تنها دو تا سه هفته بعد زیر پا گذاشته شد، تخریب کرده است؛ تا جایی که رئیس‌جمهور آمریکا اخیراً آن روند را اتلاف وقت خواند؛ بنابراین هر حرکت دیپلماتیک از سوی طرف آمریکایی باید با نهایت احتیاط نگریسته شود.
سخنگوی وزارت امور خارجه با تأکید بر اینکه تنها ابتکار واقعی موجود، طرح پیشنهادی تهران است، تصریح کرد: ابتکار دیپلماتیک همان طرحی است که جمهوری اسلامی ایران مطرح کرد و در جریان سفر هیئت کشورمان به نیویورک به‌طور مفصل درباره آن بحث شد، نظرات طرف مقابل از طریق واسطه‌ها دریافت گردید و ملاحظات متقابل رد و بدل شد. این پیشنهاد همچنان روی میز قرار دارد و توپ کاملاً در زمین ایالات متحده است؛ چرا که مطالبات ایران شفاف، معقول و منطقی بیان شده است. هیچ توافقی شکل نمی‌گیرد و تنگه هرمز بازگشایی یا امن نمی‌شود مگر آنکه محاصره دریایی آمریکا پایان یابد و خواسته‌های مشروع ایران عملیاتی شود.
تصمیم‌گیری درباره پاسخ به نامه بر عهده دبیر شعام است؛ امکان اجرای طرح ایران ظرف دو روز
بقائی درباره پاسخ به این نامه‌نگاری و سرنوشت میانجی‌گری‌ها خاطرنشان کرد: با توجه به اینکه مخاطب نامه، دبیر محترم شورای عالی امنیت ملی بوده‌اند، تصمیم‌گیری پیرامون نحوه و کیفیت پاسخ بر عهده ایشان خواهد بود. با این حال، تأکید می‌کنم که این نامه آغازگر هیچ ابتکار جدیدی نیست و مبنای هرگونه تعامل غیرمستقیم از طریق واسطه‌ها، همان طرح مراحل هفت‌گانه جمهوری اسلامی ایران است. ما بر اساس حسن نیت خود این سازوکار را فشرده کرده‌ایم و در صورت پذیرش و اجرای مطالبات مشروع ایران، این امکان وجود دارد که ظرف دو روز کل طرح عملیاتی شود، امنیت به تنگه هرمز بازگردد و فرایند مذاکرات کلید بخورد؛ امری که تحقق آن تماماً به اراده و تصمیم واشنگتن بستگی دارد.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی با تأکید بر تداوم انسجام در مراجع عالی تصمیم‌گیری کشور اعلام کرد: محمدباقر قالیباف مذاکره‌کننده ارشد ایران است و روند مدیریت دیپلماسی کشور در شورای عالی امنیت ملی انجام می‌شود.
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسش با این مضمون که «در چند روز اخیر رایزنی‌ها بین ایران و آمریکا از طریق میانجی‌ها از جمله قطر ادامه داشته و علاوه بر سفر هیات قطری به تهران در روز پنجشنبه، معاون وزیر خارجه هم به دوحه رفت. همزمان شاهد اظهارنظرهای ضد و نقیض مقام‌های آمریکایی هستیم که همزمان با تهدید از دیپلماسی سخن می‌گویند. نتیجه رایزنی‌ها تا الان چه بوده است؟ ضمنا آیا تغییری در ترکیب تیم مذاکره‌کننده و تیم عالی مسئول در زمینه دیپلماسی در دوره جنگ شاهدیم؟» گفت: سفر معاون وزیر امور خارجه به دوحه با هدف تسهیل تعاملات میان میانجی و ایران انجام شد. با توجه به اینکه قطر در حال تسهیل تبادل پیام‌ها میان ایران و آمریکا است، آقای غریب‌آبادی نیز برای همین منظور در دوحه حضور داشتند و گفت‌وگوها همچنان ادامه دارد.
وی ادامه داد: موضوع، موضوع پیچیده‌ای است یا بهتر است بگویم موضوعات بسیار پیچیده‌ای در میان است و گذر زمان نیز با توجه به عملکرد آمریکا بر پیچیدگی آنها افزوده است. از نظر ما، تبادل پیام‌ها همچنان ادامه دارد و آمریکا باید این واقعیت را بپذیرد که ما هر آنچه را که به‌عنوان مطالبات مشروع ایران مدنظر بوده، در قالبی معقول از مدت‌ها قبل به طرف آمریکایی منعکس کرده‌ایم.
بقائی ادامه داد: وقتی از مطالبات صحبت می‌کنیم، باید در نظر داشته باشیم که اجرای این مطالبات برای بازگشت امنیت به منطقه ضروری است. نمی‌توان از امنیت تنگه هرمز ابراز نگرانی کرد، اما همزمان به محاصره اقتصادی ایران ادامه داد، همه مواردی را که در قالب تفاهم اسلام‌آباد پذیرفته شده بود، کنار گذاشت و انتظار داشت ایران به‌صورت یک‌جانبه تعهداتی را بپذیرد. این یک معامله یک‌سویه خواهد بود که به‌سادگی پایدار نخواهد ماند.
وی افزود: بنابراین، اصرار ایران بر اجرای مطالباتش، صرفاً در راستای منافع ملی کشور و به‌صورت یک‌جانبه نیست، بلکه رویکردی معقول با هدف کمک به بازگشت امنیت به جامعه، تنگه هرمز و منطقه خلیج فارس است.
سخنگوی وزارت خارجه در ادامه گفت: در رابطه با تغییر ترکیب تیم مذاکره‌کننده، دبیر محترم شورای عالی امنیت ملی به صراحت موضوع را تشریح کردند درباره روند مدیریت دیپلماسی کشور و اینکه شورای عالی امنیت ملی این روند را مدیریت می‌کند. منظور از شورای عالی امنیت ملی، ریاست محترم جمهوری به‌عنوان رئیس شورا و وزارت خارجه به عنوان عضو آن و سایر ارکان نظام است که در این شورا نقش و جایگاه دارند.
بقائی ادامه داد: مذاکره‌کننده ما، همان‌طور که وزیر محترم امور خارجه نیز در مصاحبه روز گذشته اعلام کردند، جناب آقای قالیباف هستند. الحمدلله انسجام و همدلی میان تصمیم‌گیران و مراجع عالی تصمیم‌گیری حقیقتاً بی‌سابقه است و این موضوع را باید مورد توجه قرار داد.
فایننشال تایمز نوشت: دیپلمات‌ها هشدار می‌دهند که ازسرگیری درگیری‌ها می‌تواند خساراتی به‌مراتب سنگین‌تر از دورهای قبلی جنگ به بار آورد.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: دیپلمات‌های ارشد خاورمیانه هشدار داده‌اند که تشدید احتمالی جنگ میان آمریکا و ایران، به‌احتمال زیاد خساراتی به‌مراتب بیشتر از دورهای قبلی درگیری‌ها به بار خواهد آورد؛ درگیری‌هایی که منطقه را بی‌ثبات کرده و بازارهای بین‌المللی انرژی را دچار آشفتگی کرده است.
بدر عبدالعاطی، وزیر امور خارجه مصر، روز شنبه گفت: «ما کاملاً اطمینان داریم که دور دوم درگیری‌ها خطرناک‌تر و ویرانگرتر خواهد بود و به هیچ نتیجه‌ای منجر نخواهد شد.» او افزود: «ما به‌شدت نگران هستیم.»
در عربستان سعودی، مقام‌های این کشور روز شنبه آموزش حضوری در مدارس سراسر کشور را به آموزش از راه دور تغییر دادند؛ این تصمیم در حالی اتخاذ شد که حملات موشکی و پهپادی حوثی‌های مورد حمایت ایران در یمن همچنان عربستان را هدف قرار می‌داد.
ائتلاف تحت رهبری عربستان علیه حوثی‌ها روز یکشنبه اعلام کرد که یک موشک بالستیک و یک پهپاد شلیک‌شده از سوی حوثی‌ها به سمت منطقه جنوبی عربستان را رهگیری کرده است.
قطر تلاش‌های منطقه‌ای برای میانجیگری با هدف دستیابی به توافقی موقت میان آمریکا و ایران را پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در هفته آینده رهبری می‌کند. مقام‌های ایرانی روزهای شنبه و یکشنبه برای گفتوگو با میانجی‌ها در دوحه حضور داشتند؛ این سفر پس از آن انجام شد که یک هیئت قطری روز جمعه به تهران سفر کرده بود.
در ایران و سراسر منطقه نگرانی‌هایی وجود دارد مبنی بر اینکه دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، و بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، در حال برنامه‌ریزی برای آغاز مرحله جدید و شدیدی از جنگ پس از رأی‌گیری روز سه‌شنبه در آمریکا هستند؛ مرحله‌ای که انتظار می‌رود تأسیسات هسته‌ای و موشکی ایران، نیروگاه‌های برق و دیگر زیرساخت‌های این کشور را هدف قرار دهد.
ایران وعده داده است که پاسخی شدید به این حملات خواهد داد؛ موضوعی که نگرانی‌ها در کشورهای حاشیه خلیج فارس را درباره هدف قرار گرفتن دوباره تأسیسات انرژی و دیگر زیرساخت‌های غیرنظامی منطقه، از فرودگاه‌ها گرفته تا تأسیسات آب‌شیرین‌کن، افزایش داده است.
کشورهای حاشیه خلیج فارس همچنین نگران‌اند که موج جدید حملات ایران، بیش از پیش اعتماد سرمایه‌گذاران و مسافران به منطقه را تضعیف کند.
تجارت و حمل‌ونقل در منطقه پیش از این نیز در پی حملات ایران به کشتیرانی در تنگه هرمز، مختل شده است؛ گذرگاهی حیاتی برای صادرات انرژی و یکی از مسیرهای اصلی تأمین کالا در منطقه. کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس نیز با موج‌هایی از حملات پهپادی و موشکی ایران مواجه شده‌اند که زیرساخت‌های حیاتی آنها را هدف قرار داده است.
انور قرقاش، دیپلمات ارشد امارات متحده عربی، روز یکشنبه گفت مواضع آمریکا و ایران همچنان فاصله زیادی با یکدیگر دارند و «اگر این مواضع به یکدیگر نزدیک نشوند، باید نگران بدترین سناریو باشیم».
مشاور دیپلماتیک رئیس امارات در ادامه افزود که منطقه «خود را برای بدترین شرایط آماده کرده است» و تأکید کرد امارات آماده است «از دستاوردهای خود، الگوی توسعه‌اش، کشورش، شهروندانش و افرادی که در اینجا اقامت دارند، محافظت کند».
ایران در جریان تلاش برای افزایش هزینه‌های جنگ برای اقتصاد جهانی و متحدان آمریکا در منطقه، زیرساخت‌های غیرنظامی و پایگاه‌های نظامی آمریکا در کشورهای نفت‌خیز عربی حاشیه خلیج فارس را هم به‌طور مستقیم و هم از طریق متحدانش، از جمله حوثی‌ها، هدف قرار داده است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، هفته گذشته گفت که اگرچه نیروهای نظامی ایران «برای دفاع از میهن کاملاً آماده هستند»، تهران همچنان به دیپلماسی فرصت می‌دهد تا به نتیجه برسد.
رئیس‌جمهور چین تأکید کرد: منطقه نباید به عرصه‌ای برای درگیری‌های ژئوپلیتیکی تبدیل شود.
به گزارش انتخاب، شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین اظهار کرد: خاورمیانه و منطقه خلیج فارس نباید به عرصه‌ای برای درگیری‌های ژئوپلیتیکی تبدیل شوند.
او گفت: خواستار حل‌وفصل مناقشات از طریق راهکارهای سیاسی و دیپلماتیک هستیم.
کان نوشت: در حالی که تنش‌ها در خلیج فارس رو به افزایش است، ارزیابی‌ها در اسرائیل حاکی از آن است که رئیس‌جمهور آمریکا ممکن است ظرف چند روز آینده دستور حمله به ایران را صادر کند. اسرائیل در همین زمینه با کشورهای حوزه خلیج فارس، به‌ویژه کشورهای عضو «توافق‌نامه ابراهیم»، گفتوگو کرده است.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: اسرائیل برآورد می‌کند که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، ممکن است ظرف چند روز آینده دستور ازسرگیری عملیات نظامی علیه ایران را صادر کند. این موضوع را شامگاه یکشنبه در بخش خبری شبکه «کان» گزارش کردیم.
در پایان هفته گذشته، نشست‌هایی میان مقام‌های ارشد ارتش اسرائیل و مقام‌های ارشد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) در چارچوب هماهنگی‌های امنیتی میان دو کشور برگزار شد.
در صورت آغاز دور جدید درگیری‌ها با ایران، انتظار می‌رود عملیات مشترکی از سوی آمریکا و اسرائیل به اجرا درآید که اهداف هسته‌ای و تأسیسات انرژی را نیز شامل خواهد شد.
همچنین اعلام شده است که اسرائیل در سایه افزایش تنش‌ها و پس از گفت‌وگوهای هفته گذشته ترامپ با کشورهای منطقه، دور جدیدی از رایزنی‌ها را با کشورهای حوزه خلیج فارس آغاز کرده است؛ با تأکید ویژه بر کشورهای عضو «توافق‌نامه ابراهیم».
دولت آمریکا مذاکرات را در سه مسیر موازی با روسیه، قطر و پاکستان پیش می‌برد و همزمان با فشار کشورهای حوزه خلیج فارس برای خودداری ازسرگیری جنگ روبه‌رو است.
یک منبع دیپلماتیک که در جریان مذاکرات قرار گرفته است، تأیید کرد که همچنان اختلافاتی در چارچوب مذاکرات باقی مانده، اما در عین حال تأکید کرد که پیشرفت‌هایی نیز حاصل شده است.
هیئت ایرانی همچنان در دوحه حضور دارد و گفت‌وگوها میان میانجی‌ها و ایران ادامه دارد.
چهره مطرح سیاسی و مجری مشهور آمریکایی می‌گوید ترامپ در حال بررسی امکان حمله اتمی به «کوه کلنگ» است.
به گزارش انتخاب، کارلسون، مجری مطرح آمریکایی تاکید کرد: تحت فشار بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، دولت ترامپ ممکن است تنها چند روز با آغاز یک حمله هسته‌ای به ایران فاصله داشته باشد. هدف این حمله، تأسیسات «کوه کلنگ» در مرکز ایران خواهد بود؛ جایی که به ادعای اطلاعات اسرائیل، دولت ایران فعالیت‌های برنامه غنی‌سازی هسته‌ای خود را از سر گرفته است.
وی افزود: هیچ‌یک از تسلیحات متعارف موجود در زرادخانه آمریکا قادر نیست ۳۰۰ فوت (حدود ۹۱ متر) سنگ گرانیتِ یکپارچه را بشکافد و تونل‌هایی را که گفته می‌شود عملیات غنی‌سازی در آنها انجام می‌شود، نابود کند. تنها گزینه نظامی، حمله هسته‌ای است. نتانیاهو به‌شدت برای انجام چنین حمله‌ای فشار وارد کرده است. یک ناظر مطلع می‌گوید: «بی‌بی هر روز درباره این موضوع با ترامپ تماس می‌گیرد.»
این مجری مطرح ادامه داد: نتانیاهو در تنگنا قرار گرفته و مستأصل شده است. پس از نتایج انتخابات هفته گذشته، او نمی‌تواند دولتی تشکیل دهد، مگر اینکه ترامپ مستقیماً در سیاست داخلی اسرائیل مداخله کند و با میانجیگری میان احزاب دیگر، توافقی ترتیب دهد که ۶۱ کرسی کنست را در اختیار نتانیاهو قرار دهد. در غیر این صورت، او از مقام نخست‌وزیری کنار خواهد رفت و با بی‌آبرویی، تحقیقات قضایی و احتمالاً زندان روبه‌رو خواهد شد. نتانیاهو باید رابطه نزدیکی با ترامپ حفظ کند. او به این جنگ نیاز دارد.
تاکر کارلسون بیان داشت: در همین راستا، نتانیاهو حداکثر فشار را بر نزدیک‌ترین متحدان خود در دولت آمریکا وارد کرده است؛ از جمله پیت هگست، وزیر دفاع، و برد کوپر، فرمانده فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام). هر دوی آنها با دستیابی به یک توافق مذاکره‌شده برای پایان دادن به جنگی که به‌شدت در مدیریت آن ناکام بوده‌اند، مخالف‌اند و هر دو برای ازسرگیری عملیات نظامی گسترده فشار می‌آورند.
او گفت: مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، و جان رتکلیف، رئیس سازمان سیا، نیز از نتانیاهو پیروی می‌کنند؛ همان‌طور که رهبران حزب دموکرات نیز چنین می‌کنند. در نشست اخیر درباره این موضوع، باراک اوباما، رئیس‌جمهور پیشین آمریکا، مخالفت خود را با توافق صلح کنونی با ایران که در دوحه در حال تدوین است، اعلام کرد.
وی افزود: سایر متحدان دیرینه آمریکا در خاورمیانه از احتمال وقوع جنگی دیگر به‌شدت وحشت‌زده‌اند. نتانیاهو در ۲۷ سپتامبر، مخفیانه به ابوظبی پرواز کرد تا امارات متحده عربی را به همراهی با تلاش‌های لابی‌گرانه خود برای وارد کردن ضربه نهایی به ایران ترغیب کند. اما اماراتی‌ها نپذیرفتند.
او اضافه کرد: پس از هشت ماه درگیری، اقتصاد کشورهای حاشیه خلیج فارس در آستانه فروپاشی قرار گرفته است. بازارهای جهانی انرژی و کود شیمیایی نیز در همین وضعیت هستند و به این زودی‌ها بهبود نخواهند یافت.
کارلسون عنوان کرد: در سراسر جهان، در مجموع حدود ۸۵۰ نفتکش غول‌پیکر وجود دارد که برای انتقال نفت از کشورهای تولیدکننده به سایر نقاط جهان استفاده می‌شوند. تنها در ماه اکتبر، ۱۱ فروند از این نفتکش‌ها در تنگه هرمز به‌شدت آسیب دیدند. اگر این روند ادامه یابد، وقوع یک رکود اقتصادی جهانی قریب‌الوقوع خواهد بود.
او اظهار کرد: یک حمله هسته‌ای، روند این ویرانی را به‌شکلی چشمگیر سرعت خواهد بخشید. ریزش مواد رادیواکتیو ناشی از انفجار زمینی در کوه پیک‌اکس، آب‌های خلیج فارس را آلوده خواهد کرد و منابع آب آشامیدنی ۱۰۰ میلیون نفر را مسموم می‌کند. این‌ها تنها بخشی از پیامدهای فوری چنین حمله‌ای برای منطقه هستند. سایر نقاط جهان نیز به همان اندازه در معرض خطر قرار دارند.
وی همچنین خاطرنشان کرد: هیچ کشوری به‌جز ایالات متحده تاکنون از سلاح هسته‌ای در جنگ استفاده نکرده است. برخی کشورها تمایل دارند چنین کاری انجام دهند. حمله هسته‌ای آمریکا به ایران، سابقه‌ای جدید ایجاد خواهد کرد.
این مجری مشهور تأکید کرد: روسیه پیش‌تر به دست‌کم دو دولت دیگر اعلام کرده است که حمله هسته‌ای آمریکا به ایران، به مسکو آزادی عمل خواهد داد تا از سلاح‌های هسته‌ای علیه اوکراین استفاده کند. پاکستان و هند نیز ممکن است وسوسه شوند که همین کار را علیه یکدیگر انجام دهند؛ همان‌طور که کره شمالی ممکن است علیه سئول دست به چنین اقدامی بزند. پس از نخستین حمله هسته‌ای، وقوع جنگ جهانی سوم اجتناب‌ناپذیر خواهد بود. این جنگ کوتاه و نهایی خواهد بود.
وی گفت: ما ماه‌هاست که در خواب و غفلت به‌سوی چنین لحظه‌ای حرکت می‌کنیم. از ماه فوریه، دولت آمریکا بی‌سروصدا دکترین هسته‌ای این کشور را بازنویسی کرده تا استفاده نخست از آنچه «سلاح‌های هسته‌ای میدان نبرد» نامیده می‌شوند، آسان‌تر و در نتیجه محتمل‌تر شود. به نظر نمی‌رسد هیچکس در واشنگتن، از هیچ‌یک از دو حزب سیاسی، نگران این مسئله باشد. اکنون در آستانه وقوع چنین اتفاقی قرار داریم.
او اضافه کرد: ناظران نزدیک به تحولات می‌گویند ترامپ احتمالاً تا آخر هفته آینده درباره استفاده یا عدم استفاده از سلاح‌های هسته‌ای تصمیم خواهد گرفت. منظور، هفتم نوامبر، یعنی شش روز دیگر است.
تاکر کارلسون در ادامه گفت: البته باید به نفع او گفت که در تصمیم‌گیری مردد است. در حال حاضر، ترامپ به حرف‌های جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور، و همچنین استیو ویتکاف، نماینده ویژه و دوستش، گوش می‌دهد. هر دوی آنها معتقدند که می‌توان با ایران به توافق رسید.
او اضافه کرد: آنها درست می‌گویند، هرچند این کار ساده نخواهد بود. ایرانی‌ها تحت هر شرایطی مذاکره‌کنندگانی مشهور به دشوار بودن هستند.
چهره مشهور آمریکایی اضافه کرد: پس از دهه‌ها انزوا، حتی رهبران نسبتاً میانه‌رو ایران نیز ظاهراً از نحوه تصمیم‌گیری در غرب سردرگم شده‌اند. برای مثال، در تهران این باور به‌طور گسترده وجود دارد که دولت ایالات متحده کنترل اسرائیل را در اختیار دارد.
وی تصریح کرد: با این حال، در مجموع، افرادی که با تصمیم‌گیرندگان ایرانی گفتوگو کرده‌اند، می‌گویند در داخل ایران بر سر این موضوع اجماع وجود دارد که ادامه جنگ برای همه زیان‌بار است و دستیابی به توافق ارزش تلاش کردن را دارد.
او گفت: اما تاکنون یک گروه مورد مشورت قرار نگرفته است: جمعیت مردم جهان؛ صدها میلیون نفری که در صورت تحت فشار قرار گرفتن ترامپ از سوی نتانیاهو و آغاز حمله هسته‌ای در هفته آینده، همراه با فرزندانشان کشته خواهند شد. اکنون زمان آن فرا رسیده است که آنها صدای خود را بلند کنند.
آتلانتیک نوشت: رئیس‌جمهور آمریکا ممکن است حملات نظامی را از سر بگیرد، اما همزمان درباره عملکرد پیت هگست و دن کین از متحدان خود پرس‌وجو می‌کند.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در حال تصمیم‌گیری درباره این موضوع است که آیا ازسرگیری حملات نظامی به ایران سرانجام به پیروزی‌ای منجر خواهد شد که او پیش‌تر مدعی دستیابی به آن شده است یا خیر. او همچنین باید به دو پرسش دیگر در داخل آمریکا پاسخ دهد: چه کسی باید مسئولیت جنگی را بر عهده بگیرد که مشاورانش به او اطمینان داده بودند بسیار پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای به نتیجه مطلوب خواهد رسید؟ و آیا می‌تواند به همان مشاورانی اعتماد کند که اکنون می‌گویند طرح جدید، برخلاف طرح‌های قبلی، موفق خواهد شد؟
ترامپ هفته‌هاست ازسرگیری درگیری‌ها با هدف وادار کردن ایران به مذاکره را بررسی می‌کند و مشاوران او به ما گفته‌اند که دور جدید حملات ممکن است اندکی پس از انتخابات میان‌دوره‌ای روز سه‌شنبه آغاز شود.
دو مشاور خارج از دولت ترامپ که به رئیس‌جمهور نزدیک هستند، به ما گفته‌اند که ترامپ همچنین درباره عملکرد پیت هگست، وزیر دفاع، و ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، از متحدان خود پرس‌وجو کرده است.
هگست و کین از مشاوران اصلی ترامپ در جنگ بوده‌اند. در مراحل اولیه جنگ، آنها همچنین از جمله افرادی بودند که در اظهارنظرهای علنی، بیشترین خوش‌بینی را نسبت به چشم‌انداز موفقیت جنگ نشان می‌دادند؛ هرچند از ماه مه تاکنون هیچ کنفرانس خبری برگزار نکرده‌اند.
ترامپ پیش از اتخاذ تصمیم درباره تغییر یا برکناری مقامات دولتی، اغلب نظر حلقه‌ای از دوستان و متحدان خارج از دولت خود را جویا می‌شود؛ حلقه‌ای که به‌نوعی نقش کابینه غیررسمی او را ایفا می‌کند.
نارضایتی در کاخ سفید از هگست
هگست در بخش بزرگی از کاخ سفید چهره‌ای محبوب نیست. برخی افراد نزدیک به ترامپ به ما گفته‌اند که وزیر دفاع درباره وضعیت جنگ صداقت نداشته و برای راضی نگه داشتن ترامپ، همواره تصویری بیش از حد خوش‌بینانه از تحولات ارائه می‌کند.
یکی از مشاوران خارج از دولت ترامپ گفت: «هگست در این کار مهارت دارد که به رئیس‌جمهور همان چیزی را بگوید که دوست دارد بشنود.»
شان پارنل، سخنگوی پنتاگون، در بیانیه‌ای به ما گفت: «وزیر هگست همواره تصویر کامل عملیاتی را در اختیار رئیس‌جمهور و مقامات ارشد کاخ سفید قرار می‌دهد.» او هرگونه ادعای خلاف این موضوع را «کاملاً نادرست» خواند.
وزیر دفاع همچنین تلاش کرده است با پیگیری افرادی که مظنون به افشای اطلاعات برای رسانه‌ها هستند، جایگاه خود را نزد رئیس‌جمهور تقویت کند؛ اقدامی که یکی از بزرگترین تخلفات در فهرست حساسیت‌های ترامپ درباره عملکرد مقامات دولتی محسوب می‌شود.
هفته گذشته، هگست به‌طور ناگهانی یکی از ارشدترین افسران ستاد مشترک ارتش آمریکا، یعنی سپهبد برت سیلویا، مدیر برنامه‌ریزی این نهاد، را برکنار کرد.
مقاماتی که برای هگست کار می‌کنند، گفتند سیلویا در آزمایش‌های دروغ‌سنجی مرتبط با افشای اطلاعات برای خبرنگاران مردود شده است. سیلویا تاکنون درباره این موضوع اظهارنظری نکرده و امکان تماس با او نیز فراهم نشده است.
به گفته مقام‌های پنتاگون، هگست پس از آنکه گزارش‌های رسانه‌ای در اوایل سال جاری میلادی درباره گفت‌وگوهای کاخ سفید و جزئیات کمبود مهمات ناشی از جنگ ایران منتشر شد، به سیلویا دستور داد در چارچوب تحقیقات گسترده‌تر درباره نشت اطلاعات، دست‌کم سه بار آزمایش دروغ‌سنجی انجام دهد.
این مقام‌ها گفتند هگست به این نتیجه رسیده است که ستاد مشترک ارتش، که زیر نظر کین فعالیت می‌کند، با مشکل نشت اطلاعات مواجه است؛ ادعایی که کین نیز به‌طور قاطع در برابر آن موضع‌گیری نکرده است.
تصویری که هگست نزد متحدان ترامپ از خود ارائه می‌دهد، مبنی بر اینکه او همواره پشت رئیس‌جمهور ایستاده است، با نگاه فرمانده کل قوایی سازگار است که از نخستین دوره ریاست‌جمهوری خود به وفاداری ناکافی مقامات ارشد پنتاگون مشکوک بوده است.
آنا کلی، سخنگوی کاخ سفید، در بیانیه‌ای به ما از هگست و کین حمایت کرد و عملکرد آنها در بازسازی ساختار پنتاگون را ستود.
او اعلام کرد: «رئیس‌جمهور ترامپ و همه افراد در کاخ سفید، اعتماد کامل به وزیر هگست و ژنرال کین دارند؛ آنها کاملاً با مأموریت رئیس‌جمهور همسو هستند.»
به نظر می‌رسد کین تا حد زیادی از جزئیات تخلفات ادعایی یکی از مقامات ارشد زیرمجموعه خود بی‌اطلاع بوده است.
هنگامی که نشریه آتلانتیک برای نخستین بار گزارش داد که سیلویا از سمت خود کنار گذاشته شده است، ستاد مشترک ارتش بیانیه‌ای از پیش آماده‌شده منتشر کرد و از سیلویا به دلیل «۳۲ سال خدمت ممتاز به کشورمان» قدردانی کرد.
سپس کین، در حالی که هگست از سفر آسیایی خود بازگشته بود، جزئیات بیشتری درباره دلایل برکناری سیلویا از تیم وزیر دفاع دریافت کرد.
به گفته مقام‌ها، چند ساعت بعد، دفتر کین بیانیه جدیدی صادر کرد و اعلام کرد که بیانیه اولیه «شرایط کامل این موضوع را به‌درستی منعکس نمی‌کرد».
ستاد مشترک ارتش در بیانیه‌ای اعلام کرد که رئیس این نهاد «بهترین توصیه‌ها و ارزیابی‌های نظامی خود را به همراه تمامی ریسک‌های مرتبط ارائه می‌کند»، اما «این گفت‌وگوهای ضروری و محرمانه با مقامات غیرنظامی را به‌صورت علنی مطرح نمی‌کند».
با طولانی شدن جنگ، خشم ترامپ از پیامدهای این درگیری برای شانس جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای افزایش یافته است.
در کاخ سفید این واقعیت پذیرفته شده که بعید است ترامپ بتواند بار دیگر یک بازگشت سیاسی چشمگیر در انتخابات میان‌دوره‌ای رقم بزند. به نظر می‌رسد مجلس نمایندگان را از دست داده و احتمالاً سنا را نیز از دست خواهد داد.
دو مشاور ترامپ و یک مقام دولتی به ما گفته‌اند که ترامپ در هفته‌های اخیر بارها از این موضوع خشمگین شده که پیام‌رسانی و تبلیغات سیاسی دولتش نتوانسته افکار عمومی را تحت تأثیر قرار دهد. او اکنون معتقد است جنگ با ایران دست‌کم بخشی از دلایل گرفتاری سیاسی اوست.
ترامپ که معمولاً حاضر نیست مسئولیت مشکلات را شخصاً بر عهده بگیرد، به‌دنبال یافتن یک قربانی برای سرزنش کردن است و تمرکز خود را بر افرادی گذاشته که به او گفته بودند جنگ با ایران سریع و قاطعانه به پایان خواهد رسید.
دریاسالار برد کوپر، فرمانده ارشد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) که مسئول عملیات نظامی آمریکا در خاورمیانه است، نیز هفته گذشته در کاخ سفید حضور داشت.
اکنون ترامپ باید تصمیم بگیرد که آیا این گزینه‌ها و مشاورانی که آنها را پیشنهاد کرده‌اند، قادر به رقم زدن نتیجه‌ای بهتر هستند یا خیر.
گزینه‌های نظامی؛ از حملات چندساعته تا جنگ چند هفته‌ای
مقام‌های فعلی و سابق وزارت دفاع آمریکا که با این طرح‌ها آشنایی دارند، به ما گفته‌اند گزینه‌های نظامی پیش روی رئیس‌جمهور مجموعه‌ای از انتخاب‌های ناخوشایند هستند.
این گزینه‌ها به رئیس‌جمهور امکان می‌دهند دستور حملاتی را صادر کند که چند ساعت، چند روز یا چند هفته ادامه داشته باشند.
رئیس‌جمهور همچنین می‌تواند محاصره دریایی آمریکا در تنگه هرمز را حفظ کند و همزمان با مطرح نگه داشتن تهدید ازسرگیری عملیات نظامی، ایران را تحت فشار قرار دهد. گزینه دیگر نیز عقب‌نشینی و پایان دادن به این وضعیت است.
در صورت انتخاب یک کارزار نظامی طولانی، اهداف حملات شامل سامانه‌های دفاعی ایران خواهد بود؛ مشابه روزهای ابتدایی جنگ، پیش از آنکه آمریکا حملات خود را بر نیروهای ایرانی مستقر در اطراف تنگه هرمز متمرکز کند.
زیرساخت‌های ایران نیز ممکن است هدف قرار بگیرند. انتظار می‌رود آمریکا استدلال کند که اهداف نظامی انتخاب‌شده، زیرساخت‌هایی هستند که هم کاربرد غیرنظامی و هم کاربرد نظامی دارند.
با این حال، غیرنظامیان همچنان در معرض خطر خواهند بود و چنین حملاتی ممکن است ناقض حقوق بین‌المللی بشردوستانه باشد.
سناریوی دیگری نیز شامل کارزار چندروزه حملات علیه برنامه هسته‌ای ایران است.
بسیاری از افراد در دولت آمریکا انتظار دارند بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، که سرنوشت سیاسی‌اش پس از انتخابات اسرائیل همچنان نامشخص است، ازسرگیری حملات را تأیید کند؛ چراکه او از حامیان جدی جنگ بوده و معتقد است این درگیری به حفظ قدرت سیاسی‌اش کمک خواهد کرد.
با این حال، حتی یک کارزار نظامی ویرانگر نیز ممکن است نتواند تهران را به دادن امتیاز وادار کند.
ایران ممکن است پس از تحمل دور دیگری از حملات نظامی آمریکا، مقاومت خود را به‌عنوان یک پیروزی جشن بگیرد.
پس از آنکه آمریکا و اسرائیل در اواخر فوریه کارزار نظامی چند هفته‌ای را آغاز کردند، حملات محدود بعدی نه‌تنها عزم ایران را برای مقاومت راسخ‌تر کرده، بلکه تهران را به واکنش علیه دارایی‌ها و متحدان آمریکا در منطقه سوق داده است.
هرگونه کارزار جدید حملات همچنین ذخایر مهمات آمریکا را بیش از پیش کاهش خواهد داد.
مایکل کوهن، مدیر یکی از طرح‌های پژوهشی در اندیشکده استیمسون که بررسی می‌کند آیا مداخلات نظامی آمریکا با توجه به هزینه‌هایشان توجیه‌پذیر هستند یا خیر، گفت: «اگر این حملات نتیجه ندهند، در واقع محدودیت‌های توانایی این حملات را آشکار کرده‌اید. مدام به آنها حمله می‌کنید، اما آنها عقب‌نشینی نمی‌کنند. پس قرار است چه کار کنید؟ به تشدید تنش ادامه دهید؟»
برخی از نزدیکان ترامپ امیدوارند حتی تهدید به حمله نیز ایران را به بازگشت به مذاکرات ترغیب کند؛ هرچند این راهبرد پیش‌تر بارها شکست خورده است.
یکشنبه گذشته، جی‌دی ونس نامه‌ای برای محسن رضایی، مقام ارشد امنیتی ایران، ارسال کرد.
او در این نامه پیشنهاد ازسرگیری مذاکرات مستقیم صلح را مطرح کرد و تأکید داشت که برنامه هسته‌ای ایران باید از همان ابتدای مذاکرات مورد بررسی قرار گیرد.
ونس مشخص نکرد که در مقابل، ایران چه امتیازی دریافت خواهد کرد؛ اگر اساساً قرار باشد امتیازی به تهران داده شود.
تهران نیز در این معادله نقش تعیین‌کننده‌ای دارد؛ چراکه واکنش تلافی‌جویانه ایران می‌تواند به تشدید درگیری‌ها منجر شود.
بخشی از این طرح‌ها به اطلاع قانون‌گذاران آمریکایی رسیده است. برخی از آنها تحت تأثیر قرار نگرفتند و از این گزینه‌ها انتقاد کردند.
کریس مورفی، سناتور دموکرات ایالت کنتیکت، گزینه‌هایی را که مشاهده کرده بود «دیوانه‌وار» توصیف کرد.
مورفی هفته گذشته در مؤسسه خاورمیانه، یک اندیشکده مستقر در واشنگتن، گفت: «این اقدامات به تشدید تنش‌های ویرانگر منجر خواهد شد و احتمالاً تعهد ما به حاکمیت قانون را از بین خواهد برد.»
دو مشاور خارج از دولت ترامپ و یک مقام دولت آمریکا به ما گفته‌اند که ترامپ هنوز دستور ازسرگیری حملات را صادر نکرده است.
اگر او چنین دستوری صادر کند، ممکن است تصمیم خود را تا آخرین لحظه محرمانه نگه دارد.
در آستانه آغاز جنگ، کاخ سفید حتی نزدیک‌ترین متحدان خود را نیز در جریان قرار نداد و نظر مقامات ارشد وزارتخانه‌های انرژی و بازرگانی را که می‌توانستند درباره خسارات اقتصادی ناشی از تصرف تنگه هرمز توسط ایران هشدار دهند، جویا نشد؛ تنگه‌ای که یکی از مسیرهای حیاتی انتقال انرژی در جهان است.
در پنتاگون، برنامه‌ریزی برای احتمال ازسرگیری جنگ در شرایطی انجام می‌شود که نگرانی‌ها درباره پاکسازی فرماندهان ارشد نظامی از سوی هگست بار دیگر افزایش یافته است.
او بیش از دو دوجین ژنرال و دریاسالار را برکنار کرده یا وادار به کناره‌گیری کرده است.
فرماندهان نظامی اغلب می‌گویند وظیفه آنها این است که حاشیه‌ها و تنش‌های مدیریتی را از نیروهای نظامی دور نگه دارند تا سربازان بتوانند بر مأموریت خود تمرکز کنند.
برخی مقام‌های پنتاگون به ما گفته‌اند که گمان می‌کنند هگست در تلاش بوده جایگاه و اعتبار ستاد مشترک ارتش را تضعیف کند؛ آن هم در شرایطی که رئیس‌جمهور در حال ارزیابی پیامدهای جنگ است.
هگست در گذشته نیز از مقصر جلوه دادن دیگران برای پیامدهای جنگی که خود از آن حمایت کرده بود، ابایی نداشته است.
اوایل سال جاری میلادی، طبق گزارش‌ها، هگست در کمپ دیوید به ترامپ گفته بود که استیون فاینبرگ، معاون وزیر دفاع، مسئول کمبود مهمات است. فاینبرگ همچنان در سمت خود باقی مانده است.
پارنل، سخنگوی پنتاگون، گفت هگست متعهد است «افسران ارشد نظامی شایسته را به سمت‌های رهبری منصوب کند و افرادی را که حاضر نیستند به‌طور مؤثر در خدمت تنها فردی باشند که با رأی تمام مردم آمریکا انتخاب شده است، یعنی دونالد جی. ترامپ، بازنشسته کند».
(این در حالی است که نیروهای نظامی آمریکا در سوگند خود متعهد به دفاع از قانون اساسی می‌شوند، نه اعلام وفاداری به رئیس‌جمهور.)
شکست جمهوری‌خواهان لزوماً مانع ازسرگیری جنگ نخواهد شد
این نتیجه به‌طور گسترده به‌عنوان مخالفت و اعتراض رأی‌دهندگان به جنگ عراق در دوره ریاست‌جمهوری جورج دبلیو بوش تفسیر شد.
بوش بلافاصله پس از انتخابات، دونالد رامسفلد، وزیر دفاع وقت، را مسئول این شکست دانست و او را مجبور به کناره‌گیری کرد.
با این حال، تنها دو ماه بعد، بوش دستور اعزام نیروهای نظامی بیشتر به عراق را صادر کرد؛ تصمیمی که آغازگر یکی از خونین‌ترین دوره‌های جنگ بود.
یک نفتکش در فاصله ۷۲ مایل دریایی شرق رأس‌الخَفجی عربستان هدف اصابت دو پرتابه قرار گرفت.
به گزارش انتخاب، سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرد: یک نفتکش در فاصله ۷۲ مایل دریایی شرق رأس‌الخَفجی عربستان سعودی، هنگام حرکت به سمت جنوب‌شرق در خلیج فارس، از سمت چپ کشتی (بندر) هدف اصابت دو پرتابه قرار گرفته است.
این سازمان افزود: بر اساس این گزارش، وضعیت تمامی خدمه مشخص و همگی در سلامت هستند. همچنین نفتکش هیچ‌گونه آلودگی یا خسارت زیست‌محیطی گزارش نکرده است.
ترامپ مدعی شد که می‌خواهد با ایران مدارا کند.
به گزارش انتخاب، دونالد ترامپ رئیس‌جمهور ایالات متحده ادعا کرد: تنها دلیلی که هنوز کار ایران را تمام نکرده‌ایم، این است که می‌خواهم با آنها مدارا کنم. می‌خواهم اگر بتوانم، جان همه آن افراد را نجات دهم.
وی مدعی شد: اما بالاخره در مقطعی مجبور خواهیم شد با چکش به آنها ضربه بزنیم.
شبکه عبری i24NEWS گزارش داد: مقامات ارشد امنیتی اسرائیل در جریان محتوای این تماس محرمانه قرار گرفته‌اند؛ تماسی که در بحبوحه نگرانی‌ها از ازسرگیری حملات به ایران، افزایش تنش‌های منطقه‌ای و ادامه تلاش‌های دیپلماتیک انجام شده است.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: نخست‌وزیر اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، و دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز شنبه یک تماس تلفنی «خصوصی» برقرار کردند؛ مقام‌های اسرائیلی این موضوع را تأیید کردند.
اگرچه جزئیات اندکی از این تماس منتشر شده و حتی نزدیک‌ترین مشاوران نتانیاهو نیز از محتوای آن بی‌اطلاع نگه داشته شده‌اند، مقام‌های ارشد امنیتی اسرائیل در جریان محتوای این گفتوگو قرار گرفته‌اند.
این تماس در شرایطی انجام شده که احتمال ازسرگیری حملات علیه ایران مطرح است و انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره آمریکا نیز قرار است روز سه‌شنبه برگزار شود.
نتانیاهو در روزهای منتهی به انتخابات اسرائیل، بارها درباره افزایش سطح آماده‌باش امنیتی صحبت کرده بود؛ از جمله احتمال حمله ایران و تهدیدهایی که از دیگر جبهه‌ها متوجه اسرائیل است.
او از آن زمان تاکنون درباره این موضوع کاملاً سکوت کرده است؛ سکوتی که به‌خوبی نشان‌دهنده جدیت و حساسیت شرایط کنونی است.
در همین حال، تلاش‌های دیپلماتیک برای دستیابی به توافق همچنان ادامه دارد؛ هرچند اسرائیل امید چندانی به موفقیت این مذاکرات ندارد.
ترامپ درباره ایران مدعی شد:
«گفت‌وگوی بسیار خوبی با نتانیاهو داشتم.
درباره ایران صحبت کردیم.»
نورالدین الدغیر خبرنگار الجزیره نوشت:
تبادل پیام‌ها از طریق میانجیگری قطر همچنان ادامه دارد و یک هیئت ایرانی نیز در دوحه حضور دارد. عامل زمان اهمیت زیادی دارد و اختلاف اصلی دو طرف بر سر ترتیب اولویت‌هاست.
ایران خواهان اجرای هفت شرط خود (ظرف دو روز) و سپس آغاز مذاکرات است؛ در مقابل، واشنگتن پیش از هرگونه اقدام، خواهان فراهم شدن مسیری برای دسترسی به تأسیسات هسته‌ای ایران است.
همچنان خوش‌بینی وجود دارد، اما هیچکس احتمال ازسرگیری درگیری‌ها را منتفی نمی‌داند.
