گوینده شخصیت «پدر پسر شجاع» ـ پرویز ربیعی ـ است. او عاشق کارتون است و «تام و جری» برایش جذابیتی خاص دارد. ربیعی در کارتون‌های «پت پستچی» و «استاد نجار» هم صداپیشگی کرده است. شخصیت «جینا» در کارتون «پینوکیو» را مژگان عظیمی صداپیشگی کرده است؛ او معتقد است: جذابیتی که کارتون‌های «سیندرلا» و «سفید‌برفی» دارند، «شرک» و کارتون‌های جدید دیگر ندارند.

مژگان عظیمی در سریال «هایدی» و کارتون «نیک و نیکو» هم صداپیشگی داشته است.

*** شخصیتی به اندازه «پدر پسر شجاع» برایت شهرت آورده؟!

پرویز ربیعی درباره‌ی علاقه‌مندی‌اش به کارتون‌های تلویزیونی این‌گونه گفت: بهترین کارتونی که همیشه به محض این‌که تلویزیون آن را پخش می‌کند مرا به سمت خود می‌کشاند، کارتون «تام و جری» است؛ البته همه‌ی کارتون‌ها برایم جذاب هستند چرا که کارتون، باور‌ها و رویاهای غیرممکن هر فرد را زنده می‌کند و برای لحظاتی ما را به دوران کودکی می‌برد و همیشه تخیل‌های کودکانه را برایمان حقیقی جلوه می‌دهد به همین خاطر کارتون دوست دارم اما «تام و جری» برایم چیز دیگری است.

این دوبلور و مدیر دوبلاژ پیشکسوت با بیان این‌ که در کارتون همه‌ی چیز‌های غیرممکن کودکانه، ممکن می‌شود، ادامه داد: به عنوان مثال هیچ‌گاه شما باورتان نخواهد شد که یک موش تمام باور‌های یک گربه را به هم بزند و مدام برایش دردسر به وجود بیاورد اما در کارتون «تام و جری» تمام این باور‌ها حقیقی می‌شود و انگار همه چیز در دنیای کودکی واقعیت دارد.

وی با اشاره به ورودش به دوبله و گویندگی در کارهای کودک، خاطرنشان کرد: در ابتدا باید بگویم از 12 سالگی با کتاب بزرگ‌ شدم و قلم‌ خوبی در نویسندگی داشتم به همین خاطر همیشه برای بیشتر همکلاسی‌هایم من انشاء می‌نوشتم، از همان جا بود که فکر گویندگی به سرم زد و مدام به سینما می‌رفتم تا صدای دوبلور‌ها را بشنوم. در بیرون از محیط دوبله دوستان زیادی داشتم که در نهایت یکی از دوستانم مرا به پرویز بهرام و احمد رسول‌زاده معرفی کرد و از آن پس بود که کار گویندگی را آغاز کردم. در ابتدا به عنوان کارآموز فعالیت داشتم، ولی خیلی کم آموزش دیدیم به خاطر این‌ که از همان ابتدا ریتم تندی داشتم و همین امر دلیل موفقیتم در کار گویندگی شد. همیشه به خاطر ریتم تندی که داشتم خیلی زود برای ضبط صدا حاضر می‌شدم بنابراین خیلی آموزش ندیدم، البته گاهی زود حاضر شدن هم خیلی خوب نیست به دلیل این‌که وقتی در هر کاری مهارت و آموزش زیادی دیده شود و کم‌کم و پله‌پله بالا برویم، می‌توانیم با ریزه‌کاری‌هایش آشنا شویم و بهتر کار را یاد بگیریم.

گوینده‌ «پدر پسر شجاع» که گویندگی در نقش «جرج سی اسکات» جزو اولین کارهایش بود، در برنامه رادیویی «معجون» حاضر شد و گفت: زمانی که به جای «جرج سی اسکات» صحبت می‌کردم تازه وارد کار دوبله شده بودم و راه افتاده بودم، آقای احمد رسول‌زاده مدیریت دوبلاژی آن را بر عهده داشت و بی‌شک می‌خواهم بگویم ایشان استاد من و یکی از اسطوره‌های دوبله هستند و دلم می‌خواهد از همین جا از وی تشکر ویژه داشته باشم.

ربیعی در ادامه با تاکید بر این‌ که همیشه از رُل‌های کوتاه بدش می‌آمد، خاطرنشان کرد: به خاطر ریتم تندی که داشتم همیشه خوشحال می‌شدم که رُل‌های طولانی را به من می‌دادند، چرا که همیشه از متن‌های کوتاه که در حد یکی دو جمله بودند بدم می‌آمد.

وی در پاسخ به اینکه هر شخصیتی که به جای او در فیلم و سریال‌ها و کارتون‌ها صحبت می‌کردید برایتان چه مفهومی داشت؟ گفت: به‌ طور کلی زمانی که در کار دوبله فعالیت داریم پیش از اینکه بخواهیم سر ضبط برویم، مدیر دوبلاژ با اطلاعاتی که دارد درباره‌ی هر شخصیت و هنرپیشه‌ای به گویندگان توضیح می‌د‌هد. من همیشه در رُل‌هایم سعی می‌کنم حرکت و رفتار شخصیت طرف مقابلم را بگیریم و همان را به خودش تحویل دهم.

همچنین او درباره‌ی تفاوت شخصیت‌های کارتونی با فیلم و سریال‌ها اینگونه توضیح داد: هر شخصیتی یکسری تفاوت‌هایی برای خود دارد؛ به عنوان مثال شخصیت «پدر پسر شجاع» با «جرج سی اسکات» که من به جای آنها صحبت کردم زمین تا آسمان فرق دارند.

گوینده «استاد نجار» در ادامه‌ی صحبت‌هایش توضیح بیشتری درباره‌ی علاقه‌مندی‌اش به کارتون‌های تلویزیونی داد و گفت: بر عکس آنچه که بیشتر نقش‌هایم جدی بود ولی از آنجا که شانس با من یار بود در چند کارتونی مثل «پسرشجاع»، «استاد نجار»، «پت پستچی» و ... که صحبت کردم همه آنها ماندگار شدند و خوشحالم از این‌که همیشه در ذهن‌ها می‌ماند ولی برایم جالب است که همیشه وقتی مرا می‌بینند و یا در همه مصاحبه‌ها از من سوال می‌کنند، یک موضوع همیشه تکرار می‌شود و آن هم این است که می‌پرسند «اسم شما قبل از این‌که پسر شجاع به دنیا بیاید چی بوده؟»؛ این سوال کلیشه‌یی همیشه تکرار می‌شود و من هم بارها گفتم که این سوال را نپرسید.

این دوبلور پیشکسوت که حدود 49 سال است در عرصه‌ی گویندگی فعالیت دارد، درباره‌ی گوینده‌هایی که به جای شخصیت‌های کارتونی صحبت می‌کنند اینگونه گفت: در خارج از کشور گوینده‌هایی که به جای شخصیت‌های کارتونی صحبت می‌کنند از گروه شخصیت‌های بزرگ و سوپر‌استار‌ها هستند اما متاسفانه در ایران خیلی کارتون را جدی نگرفتند و بیشتر به تیپ‌سازی فکر می‌کنند.

ربیعی در ادامه در پاسخ به اینکه آیا هنوز هم جوانان می‌توانند مثل گذشته در عرصه‌ی دوبله خودشان را محک بزنند و پیشرفت داشته باشند؟ این‌گونه بیان کرد: متاسفانه خیر؛ چرا که سازمان صدا‌وسیما تشکیلاتی را فراهم کرد تا جوانان علاقه‌مند وارد دوبله شوند و اکثر افرادی که در بیرون می‌بینیم به دوبله علاقه‌مندند اما به نظر من در خانه حرف زدن با استودیو خیلی فرق دارد و هر کسی نمی‌تواند در دوبله موفق باشد.

این دوبلور با اشاره به دوبله‌ی گروه‌های زیرزمینی یاد‌آور شد: در حال حاضر بیشتر فیلم و سریال‌ها به شکل قاچاق توسط گروه‌های زیرزمینی دوبله می‌شود و متاسفانه فروش خوبی هم دارند؛ چرا که در دوبله آنها، هر چیزی که دلشان می‌خواهد می‌گویند و اصلا به متن وفادار نیستند اما در استودیو‌های خود دوبلاژ این طور نیست و هیچ مدیر دوبلاژی به خودش اجازه نمی‌دهد هر طور که دلش می‌خواهد متن را دوبله کند به همین خاطر مردم به خاطر اینکه عامه‌پسند هستند از چنین دوبله‌هایی خوششان می‌آید و استقبال می‌کنند، همین امر موجب شده که استودیو‌های دوبلاژ رو به تعطیلی برود و این خیلی بد است.

وی اضافه کرد: عقیده‌ی من در کار گویندگی بر این است که گویندگی کلاس آموزشی ندارد و باید در کنار پیشکسوتان و افراد با سابقه این حرفه را یاد گرفت. جوانانی هم که به کار دوبله و گویندگی علاقه‌مندند، اگر فکر می‌کنند صدایشان به درد گویندگی می‌خورد می‌توانند در کلاس‌های آموزشی شرکت کنند. در وهله‌ی اول در دوبله، ذوق و استعداد و حضور ذهن مهم است، البته نه ذوق و استعداد کاذب؛ هر صدایی به درد دوبله می‌خورد و حتما نباید تمام صدا‌ها شیک باشند اما یک ذوق و استعداد خاصی را می‌طلبد که باید حتما در گوینده باشد.

گوینده «پسر شجاع» صحبت‌هایش را با تعریف یک خاطره به پایان رساند و گفت: سراسر کار ما دوبلور‌ها خاطره است و هر روزش برایمان یک خاطره است اما یکی از خاطراتی که همیشه برای خود من جذاب است این بود که یک روز در جایی بودم و با یکی از دوستانم درباره‌ی کارهایم صحبت می‌کردیم که کدامیک را بیشتر دوست دارم، دوستی که در کنار من بود ناگهان به من گفت تا به حال این همه به جای شخصیت‌های مختلف صحبت کردی، آیا از میان آنها شخصیتی به اندازه‌ی «پدر پسر شجاع» برایت شهرت آورده است؛ این حرف برایم خاطره شد و همیشه در ذهنم ماند.

*** «شرک» و کارتون‌های جدید جذابیت ندارند


دوبلور جینا
به گزارش ایسنا، در بخشی دیگر از برنامه «معجون» رادیو جوان که مژگان عظیمی ـ گوینده «جینا»، «هایدی»، «ارباب حلقه‌ها» و ... ـ حضور داشت در ابتدا با اشاره به ایفای نقشش در سریال «مدرسه مادر‌بزرگ‌ها» همان «پسته خانم»ی که همیشه از اصطلاح‌ «کرور، کرور خانم‌ها ...» استفاده می‌کرد، خاطرنشان کرد: «پسته خانم» یکی از نقش‌هایی بود که من خیلی دوستش داشتم و باعث افتخارم است که در مجموعه «مدرسه مادربزگ‌ها» در کنار پیشکسوتان به ایفای نقش پرداختم.

گوینده «هایدی» در ادامه از علاقه‌مندی‌اش به کار کودک گفت: همیشه برنامه‌های کودک برایم جزو بهترین برنامه‌ها بود و هست. راستش من اسم کارتون‌های جدید را خیلی نمی‌دانم اما از میان آنها کارتون «شرک» را به یاد دارم که یک بار بیشتر ندیدم و همیشه اعتقادم بر این است که جذابیتی که کارتون «سیندرلا» و «سفید‌برفی» برایم داشت «شرک» و کارتون‌های جدید دیگر ندارند. من تمام کارتون‌های قدیمی را در آرشیو کاری‌ام دارم و گاهی که در منزل هستم آنها را تماشا می‌کنم.

این گوینده و هنرپیشه‌‌ای که از پنج سالگی وارد گویندگی در عرصه رادیو شده است، با بیان این‌که شروع کاری‌اش با برنامه «خردسالان »عذرا وکیلی بود، ادامه داد: خانم عذرا وکیلی و پروین چهره‌نگار و ... از جمله همکارانی هستند که من در ابتدا کارم را با آنها شروع کردم و خوشحالم از اینکه از همان ابتدای کودکی‌ام کارم را با رادیو آغاز کردم.

وی در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه کدام کارتان را بیشتر از هم در عرصه‌ی گویندگی کودک دوست دارید؟ گفت: من طی 42 و 43 سالی که در صدا‌وسیما در عرصه‌های گویندگی و بازیگری فعالیت داشتم کارهای خیلی زیادی انجام دادم و ترانه‌های زیادی برای کارتون‌ها و سریال‌های کارتونی خواندم. اما از میان آنها «هایدی» را خیلی دوست دارم و برایم جذاب است، جالب است گاهی که مرا در بیرون می‌بینند به من می‌گویند شخصیت واقعی شما مثل «هایدی» است . سال‌ها پیش یک فیلم سینمایی ایرانی به نام «مریم و میتیل» اکران شد که من به جای مریم یک دختر بچه صحبت کردم وبعد از اینکه با هنرپیشه نقش «مریم» صحبت کردند در مصاحبه‌اش گفته بود که من خودم به جای خودم حرف زدم و این حرفش برایم خیلی جالب بود، چرا که آنقدر صدا با شخصیت مچ شده بود که انگار خود شخصیت صحبت می‌کرد. «مریم و میتیل» یکی از کارهای جذاب ایرانی بود، اما متاسفانه بعدها انیمیشنی از آن ساخته نشد.

گوینده «جینا» در ادامه صحبت‌هایش با گله‌مندی از اینکه گویندگان کارهای کودک همیشه در جشنواره‌ها نادیده گرفته می‌شوند، اظهار کرد: یک دورانی بود که کارهای شاخصی در عرصه‌ی کودک داشتیم اما درحال حاضر چند سالی است که به ویژه در جشنواره‌ی کودک که حدود یک هفته دیگر در اصفهان برگزار می‌شود از گوینده‌های کارهای کودک آنچنان،استفاده نمی‌شود و متاسفانه کارها به دست یکسری از افراد افتاده که همکاران خود ما هستند اما گویندگان برنامه‌های کودک را نادیده می‌گیرند.

وی اضافه کرد: چند سالی است که در جشنواره‌ی فیلم فجر به ندرت کارهای کودک داشتیم درحالی که سال‌های قبل به این شکل نبوده، نمی‌دانم چه بگویم ولی از این موضوع گله‌مندم که من سال‌هاست در عرصه‌ی گویندگی کودک فعالیت دارم اما متاسفانه در جشنواره‌های مختلف یکسری گویندگان که کار تخصصی کودک انجام نداده‌اند شرکت می‌کنند اما گذشته از همه گله‌مندی‌هایم امیدوارم این مسائل حل شود.

عظیمی در ادامه با بیان اینکه طی این چند سال صداهای ماندگار زیادی در دوبله نداشتیم، خاطرنشان کرد: طی این 15 سال همکاران خیلی خوبی را در عرصه‌ی گویندگی از دست دادیم و در حال حاضر هم طی این سال‌ها گویندگان زیادی داشتیم اما صدای ماندگار زیادی نداشتیم. مگر من و گویندگان امثال من چند سال دیگر می‌توانند کار کنند؟ به هرحال باید هنر دوبله به گویندگان دیگری سپرده شود که توانایی این را داشته باشند و بتوانند این هنر را حفظ کنند. پیش از این صدای تمام گویندگان برای بینندگان شناخته شده بود، اما حالا دیگر این‌طور نیست و گاهی که مرا بیرون می‌بینند و تعدادی از آنها می‌گویند زمانی که تلویزیون را روشن می‌کنیم هیچ یک از صدا‌ها را نمی‌شناسیم و نمی‌دانیم چه کسانی کارها را دوبله می‌کنند.

گوینده «هایدی» در بخشی دیگر از صحبت‌هایش با اشاره به گویندگی‌اش در برنامه‌ی رادیویی «صبح جمعه با شما» و همکاری با زنده یاد نوذری، یاد‌آور شد: در برنامه‌ی «صبح جمعه» همکاری زیادی با زنده یاد آقای مهر‌پرور و نوذری داشتم و افتخار می‌کنم که طی این سال‌ها این سعادت را داشتم تا به مردم خدمت کنم و در همین جا از تمام همکاران و سازمان صدا‌وسیما که مرا همکاری کردند، تشکر می‌کنم.

وی با تاکید بر اینکه عاشق کار و حرفه‌اش هست، ادامه داد: من کارم را به همه چیز در زندگی‌ام ترجیح دادم و عاشق کارم بودم و هستم، هنوز هم همین عشق و علاقه است که مرا پای کارم نگه داشته است.

همچنین او در پاسخ به اینکه خودتان از صدایتان در کارتون‌ها لذت می‌برید؟ گفت: از شخصیت‌هایی که به جای آنها صحبت می‌کنم لذت می‌برم، اما یک زمان‌هایی اکثر گویندگان از صدای خودشان خوششان نمی‌آید و خیلی دوست ندارند، اما به هر حال یک حس و حال و افتخار است و خوشحالم از اینکه خداوند به من این لطف را عطا کرده تا بتوانم از صدایم استفاده کنم.

گوینده «هایدی» در پاسخ به پرسش دیگری مبنی بر اینکه اگر بخواهید یک دیالوگ از کارهای کودکتان را در همین جا برای شنوندگان بگویید کدام را انتخاب می‌کنید؟، بدون اینکه نام ببرد این‌گونه بیان کرد: «صبح بخیر پدربزرگ، صبح بخیر پیتر، تو هم همراه ما به مزرعه میای...» (دیالوگ‌ هایدی).

مژگان عظیمی در پایان درباره‌ی دوست داشتنی‌ترین شخصیت کارتونی‌اش که برایش جذاب است، گفت: من در کل همه‌ی کارتون‌ها و تمام شخصیت‌های کارتونی را دوست دارم اما از میان آنها «هاچ»، «مورچه کوچولو» در کارتون «نیک و نیکو»، «جینا» در «پینوکیو» را دوست دارم و علاقه‌‌ی شدیدی به «تو یی تی» دارم. در پایان می‌خواهم بگویم امیدوارم خداوند به همه همکاران در عرصه‌ی گویندگی و دوبله و هم‌چنین دوستانی که در صدا‌وسیما فعالیت دارند این فرصت را بدهد تا این هنر را همیشه نگه دارند.

«معجون» عنوان یک برنامه‌ی رادیویی است که از رادیو جوان به روی آنتن می‌رود. در برنامه این هفته «معجون» جمعه 14 مهر پرویز ربیعی و مژگان عظیمی از گویندگان برنامه‌های رادیو و تلویزیون حضور داشتند.